Thư viện Kiến nghị Tranh biện Việt Nam

Bồi thẩm đoàn là một nhóm công dân được chọn ngẫu nhiên để tham gia xét xử và đưa ra phán quyết trong một số vụ án, thường không có kiến thức chuyên sâu về luật và không có mối liên hệ cá nhân hoặc lợi ích trong vụ án. Các phán quyết của bồi thẩm đoàn được đưa ra thông qua thảo luận và thống nhất (đôi khi bằng đa số). Bồi thẩm đoàn đưa ra quyết định theo hướng dẫn pháp lý từ thẩm phán và chỉ dựa trên bằng chứng được các bên trình bày tại tòa để ra quyết định.

(Info-slide: Giáo dục phi tôn giáo là giáo dục kiến thức và giáo dục đạo đức không sử dụng các yếu tố tôn giáo và tín người. Ví dụ: Thay vì dạy con rằng làm điều xấu khi chết sẽ xuống địa ngục thì giáo dục phi tôn giáo tập trung vào việc giải thích cho con bằng những lý lẽ thực tiễn.)

(Info-slide: Thành phố giáo dục là thành phố nơi toàn bộ công dân hoạt động giáo dục, không tồn tại các ngành nghề khác. Người dân ở đây sẽ làm các công việc giảng dạy, nghiên cứu, học tập,... Để được học tập hoặc làm việc tại thành phố giáo dục, người học cần phải vượt qua kỳ thi chuẩn đầu vào.)

Mô hình phán đoán tội phạm dựa trên dữ liệu (data-driven policing) là quá trình các sở cảnh sát đưa ra quyết định dựa trên việc thu thập dữ liệu về địa điểm và thời điểm tội phạm sẽ xảy ra, các loại tội phạm có khả năng xảy ra và những cá nhân có nhiều khả năng là nghi phạm nhất. Gần đây, các nhà nghiên cứu tại Đại học Chicago đã triển khai thuật toán dự đoán tội phạm với độ chính xác lên đến 90%. Mô hình phán đoán dựa vào phản hồi cộng đồng là quá trình cảnh sát thu thập thông tin bằng cách liên tục kết giao với những người dân trong một khu vực nhất định, nhằm hiểu về các mâu thuẫn và xung đột của người dân tại khu vực đó.

Sau nhiều năm suy thoái kinh tế và tình trạng nổi dậy gia tăng trong khu vực, lực lượng bảo vệ tổng thống của Niger đã thực hiện thành công một cuộc đảo chính chống lại tổng thống Mohamed Bazoum và thành lập chính quyền quân sự vào ngày 26 tháng 7 năm 2023. Biết rằng, chính quyền quân sự mới được một số lượng lớn người dân Niger ủng hộ, và rất sẵn sàng để thiết lập quan hệ ngoại giao, ngồi vào bàn đám phán với các bên liên quan. Cộng đồng kinh tế các quốc gia Tây Phi (ECOWAS) là một liên minh chính trị và kinh tế bao gồm 15 quốc gia Tây Phi. Tổ chức này có lịch sử lâu dài đối phó với các cuộc đảo chính quân sự trong khu vực: chẳng hạn như gửi lực lượng gìn giữ hòa bình đến Gambia sau cuộc đảo chính năm 2017 và áp đặt các lệnh trừng phạt đối với Mali và Guinea sau cuộc đảo chính của họ vào năm 2021. Cho đến nay, họ đã lên án cuộc đảo chính ở Niger và đưa ra các biện pháp trừng phạt trong nước. Vào ngày 10/08/2023, ECOWAS tuyên bố đã chuẩn bị sẵn sàng lực lượng chiến đấu để tham chiến tại Niger và khôi phục chính quyền của tổng thống Bazoum.

Xổ số Kiến thiết đất nước là một mô hình lựa chọn người lãnh đạo của một đất nước, hoạt động theo cơ chế lựa chọn ngẫu nhiên. Tất cả người dân của đất nước có thể tham gia vào quá trình này, với điều kiện cần hoàn thành một bài kiểm tra kiến thức và kỹ năng, bao gồm nhưng không giới hạn: hiểu hiến pháp, vấn đề xã hội, khả năng phân tích và đưa ra các quyết định, chính sách,...

Cuộc Cải cách Tư pháp của Israel do chính phủ Netanyahu lãnh đạo nhằm hạn chế ảnh hưởng của ngành tư pháp đối với việc lập pháp và quản lí chính sách công. Ví dụ như việc hạn chế quyền của Tòa án Tối cao trong việc thực hiện giám sát tư pháp và trao cho chính phủ quyền kiểm soát việc bổ nhiệm các thẩm phán. Vì Israel không có Hiến pháp và không có Thượng Viện nên quyền hạn của Tòa án Tối cao bao gồm cả việc quyết định xem các chính sách của chính phủ là hợp lý hay không và có thể bác bỏ chúng. Chánh án (Chủ tịch) Tòa án Tối cao và các Thẩm phán của Tòa không được người dân bầu lên mà được chỉ định bởi một Ủy ban Tư pháp. Đề xuất về Cuộc Cải cách đã dẫn đến nhiều làn sóng biểu tình và phản đối từ người dân Isreal, đa số là người gốc Ả Rập, vì lo lắng về sự bành trướng của chủ nghĩa độc tài trong chính phủ Israel. Biết rằng chính phủ Netanyahu được người dân bầu lên trong một nền chính trị dân chủ.

Tự chủ đại học” được hiểu là việc trường đại học có được một mức độ độc lập so với các bên quản lý nhà nước liên quan về quản trị cơ cấu tổ chức, phân bổ nguồn lực tài chính và tạo ra nguồn thu, tuyển dụng nhân sự, trang bị điều kiện học tập và triển khai hoạt động giảng dạy, nghiên cứu. Cụ thể, tự chủ đại học tập trung vào 04 khía cạnh chính gồm: (i) Học thuật; (ii) Nhân sự; (iii) Tài chính; (iv) Quản trị tổ chức; trong đó, tự chủ tài chính là yếu tố đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy hoặc hạn chế quá trình phát triển của hệ thống giáo dục đại học.

Ngày 29/6/2023, Tòa án Tối cao Mỹ ra phán quyết cấm xét các yếu tố chủng tộc và sắc tộc trong tuyển sinh đại học tại nước này, chấm dứt thông lệ ưu tiên nhóm yếu thế đã kéo dài nhiều thập kỷ qua. Các trường đại học vẫn được tự quyết định cân nhắc hoàn cảnh của học sinh để ưu tiên khi xét hồ sơ tuyển sinh. Tuy nhiên, theo các thẩm phán, việc dựa vào các yếu tố màu da hay sắc tộc thực chất là phân biệt chủng tộc và do đó vi phạm hiến pháp Mỹ.

ChatGPT là công cụ hỏi đáp tự động do công ty công nghệ OpenAI phát triển thông qua tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI). ChatGPT có khả năng thực hiện nhiều nội dung phức tạp hơn như: Làm luận văn, viết thơ, biên tập một bài báo hoặc thậm chí là lập trình cho máy tính. Trong thời gian qua, ChatGPT đã được sử dụng rộng rãi nhằm phục vụ cho việc học, hoàn thành luận án hay chuẩn bị cho các bài kiểm tra.