Thư viện Kiến nghị Tranh biện Việt Nam

Vào đầu tháng 9 năm 2026, OpenAI phát hành GPT-6 Astra, đạt 98.6% đến 99.9% trên ARC-AGI-3 – hệ thống đánh giá khả năng tự học linh hoạt, giải quyết các môi trường giả lập mới lạ và tư duy tác nhân. Điều này đồng nghĩa AI đã vượt trội hơn con người ở hầu hết mọi tác vụ nhận thức, kỹ thuật và sáng tạo thông thường. Trong khuôn khổ của trận tranh biện, "lao động" được định nghĩa là hoạt động tạo ra giá trị kinh tế để đổi lấy thu nhập hoặc sự sinh tồn (bao gồm cả lao động chân tay và trí óc). Nó không bao gồm các hoạt động tự nguyện, nghệ thuật tự phát hoặc sở thích cá nhân không mang tính chất ép buộc mưu sinh.

Người ngoài chính trị là một người chưa từng đảm nhận vị trí quan trọng trong lĩnh vực chính trị. Họ có thể xuất thân từ các lĩnh vực như kinh doanh, hoạt động xã hội, giải trí, hoặc các lĩnh vực khác ngoài chính trị.

Myanmar là quốc gia Đông Nam Á với lịch sử dài của xung đột sắc tộc và vai trò chính trị mạnh của quân đội. Năm 2021, quân đội do Min Aung Hlaing lãnh đạo tiến hành đảo chính, lật đổ chính phủ dân chủ của Aung San Suu Kyi, chấm dứt giai đoạn dân chủ ngắn ngủi. Kể từ đó, đất nước rơi vào nội chiến trên quy mô toàn quốc giữa chính quyền quân sự, lực lượng kháng chiến dân chủ và nhiều nhóm vũ trang sắc tộc, gây ra khủng hoảng nhân đạo nghiêm trọng với hàng triệu người di tản và hệ thống kinh tế - xã hội suy sụp. Chính quyền quân sự hiện tại bị chỉ trích rộng rãi bởi người dân vì sự thiếu dân chủ, tập trung quyền lực, giới hạn các quyền tự do cơ bản của con người và sử dụng bạo lực đối với dân thường. Trên bình diện quốc tế, các nước phương Tây áp dụng trừng phạt và cô lập ngoại giao với Myanmar như một cách để làm suy yếu chính quyền quân sự, trong khi ASEAN duy trì lập trường không can thiệp nhưng hạn chế hợp tác cấp cao với Myanmar.

"Bắc Ireland, hiện thuộc Vương quốc Anh, được điều hành thông qua một chính quyền tự trị theo mô hình chia sẻ quyền lực bắt buộc (power-sharing), hậu lịch sử xung đột chính trị - cộng đồng. Mô hình này yêu cầu Thủ tướng và Phó Thủ tướng phải có 1 người đến từ phe đảng Liên hiệp (mong muốn Bắc Ireland thuộc Vương Quốc Anh) và 1 người đến từ phe đảng Chủ nghĩa Dân tộc (mong muốn Ireland thống nhất), hai người này có quyền lực ngang bằng nhau và mọi quyết định đều phải được cả hai người thông qua. Tháng 2/2022, Đảng Liên hiệp Dân chủ rút khỏi chính quyền hành pháp, đóng băng chính quyền để phản đối các sắp xếp mà Vương Quốc Anh dành cho Bắc Ireland, bao gồm nhưng không giới hạn ở việc Bắc Ireland tiếp tục áp dụng một phần quy định của EU về hàng hoá nhằm tránh phải dựng “biên giới cứng” giữa Bắc Ireland và Cộng hoà Ireland thuộc EU,..."

You are a talented, middle-class person in your early twenties about to start your career. You have the choice between a job in which you will make a lot of money and work long hours(e.g. investment banker, corporate lawyer, etc.) and a job which pays less but that you are more passionate about(e.g. social worker, chef, teacher, small business owner, etc.)

AfD là đảng cực hữu ở Đức, được thành lập với gốc rễ là chủ nghĩa hoài nghi châu Âu (Euroskepticism) với những chính sách cực đoan về chủ nghĩa dân tuý, bài hồi giáo (Islamophobia), tích cực chống nhập cư và tị nạn,... Đảng Liên minh Dân chủ Kitô giáo Đức (CDU), cùng với đối tác khu vực ở Bavaria là CSU là liên minh lớn nhất (phổ biến nhất) ở Đức, cùng với nắm 28.5% ghế ở hạ viện, và có đường lối chính trị trung-hữu. Từ năm 2018, CDU thực hiện chính sách không thành lập liên minh và từ chối hợp tác chính thức với đảng cực hữu (AfD) và đảng cực tả (Die Linke) ở Đức. Gần đây, AfD đang có xu hướng phát triển mạnh mẽ, đặc biệt ở vùng Đông nước Đức, giành được khoảng 20% số phiếu (đứng thứ 3) vào năm 2025.

Mai-Mai (hay còn gọi là Mayi Mayi) dùng để chỉ các nhóm dân quân có vũ trang, hoạt động chủ yếu ở miền đông Cộng hòa Dân chủ Congo. Các nhóm này vẫn tiếp tục tồn tại do các nỗ lực giải giáp, giải ngũ và tái hòa nhập (DDR) nhiều lần thất bại. Do lịch sử xung đột tại khu vực này, mà lực lượng chính phủ gần như vắng bóng, an sinh xã hội không ổn định, và các mối đe doạ an ninh thường trực khiến một số nhóm được cộng đồng địa phương coi là lực lượng tự vệ duy nhất. Một số nhóm cũng hình thành từ các cộng đồng từng bị áp bức. Họ duy trì hoạt động nhờ buôn bán khoáng sản bất hợp pháp, thu thuế hoặc nhận quyên góp tại địa phương. Khu vực này thường xuyên xảy ra các cuộc giao tranh cục bộ do tranh chấp tài nguyên, đất đai giữa các nhóm Mai-Mai và xung đột với lực lượng chính phủ.

PLO: - Vào năm 1964, Tổ chức Giải phóng Palestine (PLO) được thành lập bởi Yasser Arafat, hoạt động chủ yếu ở Ai Cập. Mục tiêu ban đầu của tổ chức này là tiêu diệt Nhà nước Israel thông qua đấu tranh. - Sau các cuộc chiến và ám sát không thành công lãnh đạo của Israel, PLO phải tháo chạy sang các nước láng giềng (sau khi tháo chạy, cuối cùng PLO đã sơ tán đến Tunisia) - Đến đầu những năm 1990, các nỗ lực quốc tế để giải quyết cuộc xung đột đã bắt đầu. - Hiệp định Oslo năm 1993 được coi là bước tiến lớn trong tiến trình hòa bình. Theo điều khoản của hiệp định, PLO thừa nhận sự tồn tại của Nhà nước Israel và cam kết từ bỏ đấu tranh bạo lực. Đổi lại, Israel cũng công nhận PLO là đại diện của người dân Palestine. Ngoài ra, PLO cũng được phép di dời khỏi Tunisia và thành lập Chính quyền Quốc gia Palestine ở Bờ Tây và Dải Gaza. => lần đầu tiên PLO chấp nhận giải pháp hai nhà nước, tức họ không còn đòi hỏi chủ quyền đối với toàn bộ vùng đất Palestine nữa. Slide 2 HAMAS: - HAMAS (“Phong trào Kháng chiến Hồi giáo”) là phong trào Hồi giáo Sunni và là đảng chính trị ở Palestine, thành lập năm 1988. Hiện nay nó kiểm soát toàn bộ Dải Gaza và đã đẩy lùi các phong trào và tổ chức khác của người Palestine ra khỏi vùng đất này. Nền tảng tư tưởng đảng này là tiêu diệt Israel để thành lập một nước cộng hòa Hồi giáo trên lãnh thổ của nhà nước Do Thái và các vùng lãnh thổ Palestine. - HAMAS đã theo đuổi mục tiêu này thông qua các cuộc tấn công vào binh lính, người định cư và dân thường Israel ở cả các vùng lãnh thổ bị chiếm đóng của người Palestine và ở Israel. - HAMAS không công nhận hiệp định Oslo và tư cách nhà nước của Israel. Slide 3: Mâu thuẫn giữa HAMAS và FATAH (đảng chính của Chính quyền Palestine) đã gây ra đổ máu ở Dải Gaza - năm 2006. Một năm sau, vào tháng 6/2007, HAMAS nắm toàn bộ quyền lực ở Dải Gaza và đuổi FATAH khỏi vùng đất này. Israel tuyên bố Dải Gaza là thù địch, và bắt đầu bao vây kinh tế.

The International Criminal Court's jurisdiction is to prosecute individuals guilty of crimes of genocide, crimes against humanity, war crimes and crimes of aggression. "Complementarity" is a principle which represents the idea that states, rather than the International Criminal Court (ICC), will have priority in proceeding with cases within their jurisdiction. This principle means that the International Criminal Court will complement, but not supersede, national jurisdiction.

Bán khống là hoạt động bán một cổ phiếu (vay) trên thị trường mở và mua lại sau đó với giá rẻ hơn. Ví dụ: Bạn vay 1.000 cổ phiếu V., sau đó bán trên thị trường chứng khoán với giá 110.000 đồng/cp, nhận về 110 triệu đồng. Nếu giá cổ phiếu V. giảm 5.000 đồng/cp, bạn dùng 110 triệu đồng của mình mua lại 1.000 cổ phiếu V. chỉ với giá 105 triệu đồng. Như vậy, bạn kiếm được 5 triệu đồng khi bán khống. Những người bán khống tích cực cố gắng hạ giá cổ phiếu bằng cách tác động trực tiếp đến nhận thức của thị trường đối với một công ty, thường thông qua điều tra về báo cáo tài chính hay những hoạt động phi pháp của công ty. Những người bán khống thường xuất bản các báo cáo nghiên chỉ ra những thiếu sót trong quản lý của công ty, chiến lược tổng thể của công ty và bất kỳ vụ bê bối nào mà công ty có thể dính líu đến. Vào tháng 1 năm 2023, công ty bán khống Hindenburg Research đã công bố một báo cáo về Tập đoàn Adani của Ấn Độ. Giá cổ phiếu của bảy công ty thuộc tập đoàn Adani đã mất giá trị đáng kể, trong đó cổ phiếu của Adani Total Gas giảm mạnh nhất với 56%. Hậu quả của việc này đã khiến rất nhiều người ở Ấn Độ thất nghiệp

Các công nghệ kỹ thuật địa lý là những nỗ lực quy mô toàn cầu nhằm biến đổi môi trường, với mục tiêu làm chậm hoặc đảo ngược quá trình biến đổi khí hậu. Một số những lý thuyết về các công nghệ này đã được đề xuất bao gồm: Đổ bụi sắt xuống biển để kích thích tảo biển mọc nhằm giảm thiểu CO2; Phun loại sương đặc biệt lên trời hoặc tiêm nước biển vào mây để chắn ánh mặt trời.

Giáo dục khai phóng là một triết lý giáo dục cung cấp cho các cá nhân một nền tảng kiến thức rộng và những kỹ năng có thể chuyển đổi được sau khi ra trường. Chương trình học khai phóng là một chương trình học giáo dục tổng quát nhiều lĩnh vực học thuật và nhiều chiến lược học tập, bên cạnh chương trình học chuyên sâu trong ít nhất một lĩnh vực nào đó.