Thư viện Kiến nghị Tranh biện Việt Nam

Theo Lee Edelmen trong tác phẩm No Future, toàn bộ chính trị và xã hội loài người đều xoay quanh hình ảnh 'Đứa trẻ' (The Child). Mọi thứ chúng ta làm (tiết kiệm, bảo vệ môi trường, xây dựng luật pháp) đều được biện minh là 'vì thế hệ tương lai'. Theo Edelman, cộng đồng LGBTQ+ nên chấp nhận vị thế 'không có tương lai' để phá vỡ sự áp đặt của xã hội thay vì cố gắng chứng minh khả năng nuôi con tốt.

Đầu thế kỷ 20, các biện pháp tránh thai bị coi là bất hợp pháp và vô đạo đức tại Mỹ và châu Âu. Margaret Sanger, người tiên phong của phong trào kiểm soát sinh đẻ, đã tuyệt vọng tìm kiếm sự ủng hộ. Để có được nguồn tài trợ và tính chính danh khoa học, bà đã quyết định liên minh với phong trào Thuyết Ưu sinh (Eugenics) – một trào lưu khoa học đương thời tin rằng nhân loại cần "cải thiện nòi giống" bằng cách hạn chế sinh sản ở những người "kém cỏi" (người nghèo, người khuyết tật, dân tộc thiểu số). Sự liên minh này đã giúp hợp pháp hóa thuốc tránh thai thành công, mở ra kỷ nguyên giải phóng phụ nữ, nhưng cũng gián tiếp dọn đường cho các luật triệt sản cưỡng bức tàn nhẫn đối với các nhóm yếu thế trong nhiều thập kỷ sau đó.

Theo Bộ luật Dân sự 2015, việc bồi thường thiệt hại tinh thần áp dụng khi tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm bị xâm phạm. Bồi thường thiệt hại tinh thần trước hết do các bên tự thỏa thuận; nếu không đạt được thì tòa án sẽ quyết định trong giới hạn luật định. Mức bồi thường có trần tối đa tùy loại thiệt hại, thường được tính theo số lần mức lương cơ sở (ví dụ: tối đa 50 lần với xâm phạm sức khỏe, 100 lần với xâm phạm tính mạng). Do đó, số tiền cụ thể không cố định mà phụ thuộc vào mức lương cơ sở tại thời điểm giải quyết và đánh giá của tòa án về mức độ tổn hại.

“Quốc gia ma túy” (narco-state) là một quốc gia mà chính phủ bị các tập đoàn buôn ma túy chi phối hoặc ảnh hưởng mạnh, và hoạt động buôn bán ma túy trở thành một phần quan trọng trong nền kinh tế hoặc chính trị quốc gia. VD: Colombia, Venezuela, Mexico,…

Hệ thống bỏ phiếu hiện tại cho phép mỗi cử tri chỉ chọn một ứng cử viên duy nhất, và người có nhiều phiếu nhất sẽ chiến thắng. Trong khi đó, hệ thống bỏ phiếu điểm số (Score Voting) cho phép cử tri chấm điểm cho tất cả các ứng cử viên theo một thang điểm (ví dụ từ 1 đến 5), và người có tổng điểm cao nhất sẽ chiến thắng.

Trong những năm gần đây, nhiều hoạt động tôn giáo đã được số hoá. Các cơ sở tôn giáo tổ chức lễ nghi thông qua livestream, cho phép tín đồ tham gia cầu nguyện, tụng kinh, hoặc nghe giảng pháp trực tuyến. Nhiều nền tảng kỹ thuật số và ứng dụng di động cũng ra đời, cung cấp dịch vụ như ghi danh cầu an, cầu siêu, hoặc đóng góp tài chính trực tuyến. Một số cộng đồng thậm chí còn xây dựng không gian tôn giáo trong thế giới ảo (như metaverse), nơi tín đồ có thể “tham dự” nghi lễ và giao lưu tâm linh mà không cần hiện diện trực tiếp. Những thực hành này ngày càng phổ biến, đặc biệt trong bối cảnh dịch bệnh và sự phát triển của công nghệ.

Nam Phi là một quốc gia từng trải qua chế độ Apartheid kéo dài từ năm 1948 đến năm 1994. Trong thời kỳ này, người da đen và các nhóm sắc tộc không phải da trắng bị tước quyền công dân, bị loại khỏi các cơ hội giáo dục, y tế, quyền sở hữu đất và quyền tham gia vào các hoạt động kinh tế quan trọng. Sau khi chế độ Apartheid chấm dứt, chính phủ Nam Phi đã triển khai một loạt các chính sách được gọi là Black Economic Empowerment (BEE) nhằm khắc phục bất bình đẳng lịch sử. BEE tập trung vào việc trao quyền kinh tế cho người da đen, người da màu và người Ấn Độ. Chính sách này yêu cầu các doanh nghiệp ưu tiên người da đen trong quyền sở hữu, quản lý, tuyển dụng, đào tạo và chuỗi cung ứng. Các doanh nghiệp sẽ được chấm điểm BEE, điểm số càng cao thì càng có lợi trong đấu thầu hợp đồng nhà nước. Ngoài ra, chính sách cũng khuyến khích các công ty đầu tư vào phát triển cộng đồng người da đen. Tính đến năm 2025, dù thu nhập của các hộ gia đình người da đen đã tăng mạnh (46 % từ 2006 đến 2023), mức thu nhập trung bình của người da trắng vẫn gấp gần năm lần người da đen. Tuy nhiên, các đảng đối lập và Ngân hàng Thế giới đang cho rằng BEE cản trở thu hút đầu tư, trong khi Mỹ yêu cầu Nam Phi miễn áp dụng BEE với các doanh nghiệp Mỹ như một điều kiện để thúc đẩy quan hệ thương mại

Gia đình hạt nhân điển hình bao gồm hai người là bạn đời và những đứa con. Ở một số quốc gia, một bộ phận quan trọng và có tiếng nói của phong trào LGBTQ+ đang tích cực theo đuổi việc xây dựng cuộc sống theo kiểu gia đình hạt nhân. Một số hình thức để đạt được mục tiêu này bao gồm xin con nuôi, nhờ mang thai hộ và các biện pháp hỗ trợ sinh sản khác.

Giới hạn "Cán cân xác suất" là giới hạn chứng minh thường được sử dụng trong thủ tục tố tụng dân sự. "Cán cân xác suất" có nghĩa rằng một điều gì đó phải có nhiều khả năng xảy ra hơn là không xảy ra, hoặc nói cách khác là khả năng điều đó xảy ra lớn hơn 50%. Giới hạn "Vượt qua nghi ngờ hợp lý" là tiêu chuẩn chứng minh được sử dụng trong thủ tục tố tụng hình sự. "Vượt qua nghi ngờ hợp lý" thường được thoả mãn trong trường hợp sau khi xem xét các chứng cứ, tòa án cảm thấy các chứng cứ của vụ án đều chỉ ra là bị cáo có tội. Sự “cảm thấy” này không thể chỉ là “linh cảm” dựa vào “trực giác”, mà nó phải xuất phát từ bằng chứng đạo lý của con người.

Cosmopolitanism is the idea that all human beings are members of a single community. Its adherents are known as cosmopolitans or cosmopolites. Cosmopolitanism is both prescriptive and aspirational, believing humans can and should be "world citizens" in a "universal community".The idea encompasses different dimensions and avenues of community, such as promoting universal moral standards, establishing global political structures, or developing a platform for mutual cultural expression and tolerance.

"Yass" là một từ lóng, xuất phát từ cụm từ "Yes, queen" trong cộng đồng LGBT+. Nó được sử dụng để bày tỏ sự ủng hộ, phấn khích hoặc đồng cảm với người khác. Từ này thường được sử dụng để đáp lại những hành động, ý kiến hoặc thành công đáng mừng của ai đó. “Gaslight” là một thuật ngữ xuất phát từ một bộ phim mang tên "Gaslight" (1944). Nó được sử dụng để chỉ một hành vi cố ý đánh lừa người khác bằng cách gây ra sự nghi ngờ vào sự tồn tại của sự thật. "Yasslight" là từ lóng kết hợp giữa “yass” và “gaslight”. Qua đó, “yasslight” chỉ việc khi một người ủng hộ, phấn khích hoặc đồng cảm với người thuộc cộng đồng LGBTQIA+ mặc dù thực tế họ không thật sự cảm thấy hoặc không chân thành trong việc này. Điều này có thể dẫn đến một sự khác biệt giữa những gì người đó thể hiện bên ngoài và cảm xúc thật sự của họ.

Y Krur là một chàng trai người dân tộc Ê Đê nghèo, tuy nhiên Y Krur học rất giỏi. Y Krur đỗ vào một trường đại học Y hàng đầu tại Việt Nam. Sau khoảng thời gian học tập nỗ lực và chăm chỉ Y Krur được trao một suất học bổng du học Pháp hoàn toàn miễn phí đặc biệt dành cho sinh viên người dân tộc thiểu số tại Việt Nam. Sau 3 năm hoàn thành chương trình học tại Pháp, Y Krur trở thành một bác sĩ nổi tiếng có tay nghề cao. Y Krur nhận được rất nhiều lời mời đến từ các bệnh viện quốc tế với mức thu nhập hấp dẫn so với trung bình đời sống người dân. Trong khi đó bệnh viện tại quê nhà của Y Krur đang thiếu những bác sĩ có tay nghề cao.

Trong trận tranh biện này, sự bình thường hóa có thể trông như là không coi những trải nghiệm khó khăn về sức khỏe tâm thần là khác biệt so với những trạng thái tâm lý và trạng thái sức khỏe thể chất khác. Sự bình thường hóa chấp nhận mọi cảm xúc tiêu cực như trầm cảm, và lo lắng, như một trải nghiệm sức khỏe bình thường. Các phương pháp chữa lành có thể trông như là sự hỗ trợ từ bên ngoài, bao gồm nhưng không giới hạn việc tìm đến những môi trường tích cực để cảm thấy bớt tiêu cực hơn, và dịu đi vết thương tinh thần.

Chủ nghĩa dân tộc đồng tính (Homonationalism) là một hệ thống luận điểm dựa trên sự phát triển quyền bình đẳng cho cộng đồng LGBTQIA+ tại châu Âu, và kém phát triển tại các khu vực khác để chứng minh cho lý thuyết da trắng thượng đẳng. Các chính trị gia theo chủ nghĩa dân tộc đồng tính thường sử dụng luận điệu phân biệt chủng tộc và bài trừ người nhập cư da màu, đặc biệt là người Hồi giáo, với lí do bảo vệ cộng đồng LGBTQIA+ tại quốc gia của họ.

Bộ Pháp thuật là cơ quan hành chính lớn nhất của thế giới phù thủy, được thành lập và hoạt động nhằm mục đích đảm bảo an ninh trật tự trong thế giới phù thủy, bảo vệ thế giới phù thủy và cả thế giới con người (được gọi là Muggle) khỏi những tác động của các phù thủy Hắc ám. Từ trước đến nay, Bộ Pháp thuật luôn duy trì liên lạc với chính phủ cộng đồng Muggle nhằm đưa ra các thông tin và chỉ dẫn phù hợp khi có những sự việc có khả năng ảnh hưởng đến cộng đồng Muggle. Tuy nhiên, do sự trỗi dậy của số lượng lớn các phù thủy Hắc ám, khả năng đảm bảo an ninh của Bộ Pháp thuật bị suy giảm rất nhiều dẫn đến việc cả phù thủy lẫn Muggle đều lâm vào tình trạng nguy hiểm. Dù chính phủ Muggle đã có nhiều nỗ lực đảm bảo an toàn thông qua những hỗ trợ của Bộ Pháp thuật, tuy nhiên vì người dân Muggle không có khả năng đề phòng hoặc tránh khỏi những vụ tấn công nên họ trở thành những người dễ bị ảnh hưởng nhất.

Bầu cử Mù là hệ thống bầu cử trong đó các cử tri sẽ bỏ phiếu cho các ứng viên dựa trên khả năng (VD: Học vấn, kinh nghiệm, tầm nhìn,...) và các chính sách của họ mà không đề cập tới bất kỳ thông tin nhận dạng nào như tên, tuổi, giới tính, dân tộc,...