Thư viện Kiến nghị Tranh biện Việt Nam

Bạn là một sinh viên đại học đã đạt được những thành tích nhất định trong các giải đấu tranh biện. Sắp tới, trường đại học của bạn sẽ tổ chức một buổi tọa đàm với sự góp mặt của một nhân vật tầm cỡ trong giới chính trị. Người này dự định sẽ có một cuộc tranh luận trực tiếp với sinh viên về chủ đề mà bạn vô cùng tâm huyết. Tuy nhiên, bạn tin rằng những quan điểm của họ là sai lệch và gây hại. Sự kiện này sẽ được phát trực tiếp, và gần như chắc chắn, những đoạn cắt từ cuộc tranh luận sẽ được họ sử dụng để làm truyền thông trên các nền tảng mạng xã hội. Hiện tại, bạn đã nhận được lời mời tham gia tranh biện tại sự kiện này.

"Bạn là Hàn A, một tranh biện viên vừa tham gia vào câu lạc bộ tranh biện khi vào lớp 10. Tại câu lạc bộ của mình, bạn gặp Thận Nhiên - một người đàn anh trong câu lạc bộ, người đã tham gia chủ trì nhiều buổi dạy tranh biện và giúp đỡ bạn rất nhiều: trả lời các câu hỏi của bạn về tranh biện, chấm spar (các buổi đấu tập) cho bạn,... Trước giải đấu Connit'26, Thận Nhiên chủ động rủ bạn tham gia giải đấu. Xuyên suốt giải, anh vô cùng từ tốn và bao bọc với bạn và cả đội. Sau trận chung kết, Thận Nhiên đã ôm bạn và bảo rằng bạn là một người em mà anh ấy rất quý, đồng thời mong muốn sẽ có thể đồng hành cùng bạn trong nhiều giải tiếp theo. Hàn A từ đó nhận ra mình có tình cảm với Thận Nhiên."

Nhân vật "thay trời hành đạo" có thể hiểu là những nhân vật tự ý sử dụng bạo lực hoặc hành động ngoài vòng pháp luật để trừng phạt cái ác, thay vì thông qua hệ thống tư pháp chính thức. Trong các tác phẩm điện ảnh, họ thường được xây dựng như người hùng chính diện, khiến khán giả đồng cảm, ngưỡng mộ hoặc xem hành động của họ là chính đáng. Một số nhân vật tiêu biểu có thể kể đến như Batman (The Dark Knight), John Wick, V for Vendetta, Death Wish.

Địa điểm du lịch tâm linh là những địa điểm được gắn với các giá trị văn hóa, tín ngưỡng, tôn giáo và phát triển các dịch vụ dành cho khách du lịch dựa trên những giá trị ấy. Ví dụ: Núi Yên Tử, Núi Bà Đen

Innovation policies are government measures designed to encourage new ideas, technologies, and business models, including but not limited to funding for research, grants, regulation changes, public procurement, tax breaks, and support for startups or universities. Large-scale public research programs are big and long-term projects funded and often coordinated by the state, universities, or public agencies. They usually focus on mission-driven goals like clean energy, vaccines, space, infrastructure, or AI safety. Tax incentives are tax reductions or exemptions meant to encourage investment in new businesses. Venture capital (VC) is money invested in early-stage companies that are high-risk but may grow very quickly, VC firms usually provide funding in exchange for equity, meaning they own part of the company.

The North American model develops young athletes primarily through school and university sports programs. Athletes compete in interscholastic leagues and, at the tertiary level, through the NCAA (National Collegiate Athletic Association), which offers athletic scholarships. Young athletes are typically drafted after graduation and sign professional contracts with teams. The European model develops athletes primarily through sports clubs where players are recruited young, trained by professional volunteers, and may be promoted based on sporting merit, which may result in signing professional contracts in their teens. Young players are typically amateurs and from the grassroots, and training is largely separate from formal education.

Theo Quyết định số 1091/QĐ-TTg phê duyệt Đề án phát triển công nghệ chiến lược giai đoạn 2026 – 2030, Việt Nam chính thức nâng mục tiêu lọt vào Top 3 quốc gia dẫn đầu Đông Nam Á về nghiên cứu, phát triển và ứng dụng AI. Để hiện thực hóa điều này, Chính phủ triển khai hai sáng kiến hạ tầng và ứng dụng cốt lõi: Kiến tạo 10 "Sếu đầu đàn" công nghệ nội địa: Hình thành ít nhất 10 doanh nghiệp công nghệ chiến lược quy mô lớn (doanh thu trên 1 tỷ USD, trích tối thiểu 3% doanh thu cho R&D, sở hữu bằng sáng chế top 5 thế giới) làm lực lượng nòng cốt nhằm làm chủ tối thiểu 70% công nghệ chiến lược. Hạ tầng và Hệ thống AI đặc thù: Xây dựng thêm ít nhất 5 trung tâm dữ liệu xanh quy mô lớn và phát triển tối thiểu 6 hệ thống AI dựa trên dữ liệu Việt Nam phục vụ các lĩnh vực thiết yếu (tư pháp, tài chính, y tế, giáo dục, nông nghiệp, văn hóa).

Hiện tại, Việt Nam đang đề xuất ghi nhận các hành vi bạo lực học đường vào hồ sơ cá nhân của học sinh. Hồ sơ này sẽ được xem xét trong quá trình xét tuyển đại học và tuyển dụng việc làm, với thời hạn lưu trữ phụ thuộc vào mức độ và tần suất vi phạm.

Quan niệm “thầy dạy” và “thợ dạy” đề cập đến cách phân biệt giữa một bên là giáo viên được xem như người truyền cảm hứng, giáo dục nhân cách và thực hiện “sứ mệnh cao quý”, và một bên là người chỉ cung cấp dịch vụ giảng dạy như một nghề nghiệp thuần túy để kiếm sống.

Phương án chuyển giao bắt buộc là biện pháp can thiệp vĩ mô đặc biệt do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) áp dụng nhằm tái cơ cấu các tổ chức tín dụng yếu kém, đang rơi vào tình trạng âm vốn chủ sở hữu, qua đó ngăn chặn rủi ro đổ vỡ dây chuyền và bảo đảm an toàn cho hệ thống tài chính. Theo đó, NHNN sẽ yêu cầu chuyển giao toàn bộ cổ phần của ngân hàng thuộc diện kiểm soát đặc biệt cho một ngân hàng thương mại lớn, có năng lực tài chính và quản trị vững mạnh tiếp nhận với mức giá danh nghĩa là 0 đồng. Một vài ví dụ có thể kể đến như Vietcombank tiếp nhận CBBank hay MBBank tiếp nhận OceanBank. Sau khi hoàn tất chuyển giao, các ngân hàng yếu kém này sẽ được chuyển đổi thành mô hình Ngân hàng TNHH MTV do bên tiếp nhận sở hữu 100% vốn, đi kèm với việc tái định vị thương hiệu để khẳng định sự bảo trợ từ ngân hàng mẹ (ví dụ: CBBank đổi tên thành VCBNeo, OceanBank đổi tên thành MBV). Dù vậy, các tổ chức này vẫn duy trì pháp nhân hoạt động độc lập đặt dưới sự quản lý và điều hành trực tiếp của đơn vị nhận chuyển giao. Đồng thời, toàn bộ tiền gửi của người dân và doanh nghiệp vào các ngân hàng này sẽ được cam kết bảo vệ 100% nhằm tránh tâm lý hoang mang dẫn đến rút tiền ồ ạt. Để bù đắp rủi ro cho bên nhận chuyển giao khi phải gánh vác một tổ chức đang mang lỗ lũy kế lớn, NHNN sẽ cung cấp các cơ chế hỗ trợ đặc thù như: cấp các khoản vay đặc biệt với lãi suất 0%, nới lỏng hạn mức tăng trưởng tín dụng, hoặc miễn giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc cho đến khi quá trình tái cơ cấu hoàn tất.

Việt Nam hiện duy trì cách tiếp cận “không cấm nhưng không công nhận” hôn nhân cùng giới theo Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, do đó các cặp đôi cùng giới không thể đăng ký kết hôn và không được hưởng các quyền pháp lý gắn với hôn nhân, bao gồm việc cùng đứng tên làm cha mẹ hợp pháp. Trong thực tế, một số gia đình đồng giới vẫn cùng nuôi dưỡng trẻ em, nhưng pháp luật hiện hành thường chỉ công nhận một người là phụ huynh hợp pháp. Điều này dẫn đến các tranh luận về quyền giám hộ, đại diện pháp lý và bảo vệ quyền lợi của trẻ, bao gồm các vấn đề cụ thể như: quyền đại diện pháp lý trong các giao dịch hoặc tranh chấp liên quan đến trẻ; quyền thừa kế tài sản; cũng như quyền tiếp tục chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ trong trường hợp người phụ huynh hợp pháp qua đời hoặc mất khả năng chăm sóc. Tại phiên thảo luận về Dự án Luật Hộ tịch (sửa đổi) tháng 4/2026, Đại biểu Quốc hội Dương Minh Ánh đã đề xuất xem xét việc công nhận đầy đủ cả hai người nuôi dưỡng trong gia đình đồng giới trên giấy tờ hộ tịch, nhấn mạnh mục tiêu bảo vệ quyền lợi của trẻ em, ngay cả khi chưa có sự thay đổi về công nhận hôn nhân. Tuy nhiên, trong hệ thống pháp luật Việt Nam, các quyền liên quan đến con cái thường gắn chặt với chế định hôn nhân. Trên thế giới, nhiều quốc gia như Hà Lan, Canada và Mỹ đã công nhận hôn nhân đồng giới trước khi mở rộng đầy đủ quyền làm cha mẹ. Mặc dù Luật Hộ tịch và Luật Hôn nhân & Gia đình là hai hệ thống pháp luật riêng biệt, thế nhưng Luật Hộ tịch chỉ chủ yếu đóng vai trò ghi nhận và quản lý các quan hệ nhân thân, trong khi nhiều quyền liên quan đến gia đình, con cái và cha mẹ trong thực tế vẫn gắn chặt với quan hệ hôn nhân được pháp luật công nhận. Hiện tồn tại hai hướng tiếp cận chính: một là ưu tiên giải quyết các vấn đề thực tế liên quan đến quyền lợi của trẻ em; hai là cho rằng việc thay đổi cần bắt đầu từ công nhận hôn nhân để làm nền tảng pháp lý cho các quyền liên quan.

Các Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs) là bộ 17 mục tiêu toàn cầu do Liên Hợp Quốc đề ra vào năm 2015, nhằm giải quyết những thách thức lớn như nghèo đói, bất bình đẳng và biến đổi khí hậu vào năm 2030. Dựa trên 5 trụ cột (5P) gồm Con người, Hành tinh, Thịnh vượng, Hòa bình và Quan hệ đối tác, SDGs hướng tới một mô hình phát triển toàn diện; tuy nhiên, việc áp dụng một khuôn khổ chung cho mọi quốc gia cũng đặt ra tranh cãi về tính phù hợp, linh hoạt và các đánh đổi giữa các mục tiêu. Việt Nam đứng thứ hai Đông Nam Á về chỉ số SDGs năm 2025, với nhiều tiến bộ trong giảm nghèo, năng lượng sạch và khả năng chi trả. Tuy vậy, các lĩnh vực như môi trường biển, tài nguyên đất và đổi mới sáng tạo - hạ tầng vẫn ở mức thách thức, phản ánh áp lực phải cân bằng giữa tăng trưởng và bền vững.

Xu hướng thúc đẩy ở đây bao gồm nhưng không giới hạn ở các ví dụ như: Bộ giáo dục và Đào tạo ban hành khung nội dung thí điểm giáo dục trí tuệ nhân tạo (AI) cho học sinh từ tiểu học đến trung học phổ thông (khung nội dung yêu cầu học sinh nhận biết, sử dụng và sáng tạo bằng AI qua các cấp học), chính phủ tổ chức hàng loạt các buổi tập huấn sử dụng AI cho các giáo viên ở đô thị cũng như tích cực khuyến khích giáo viên tích hợp AI vào trong quá trình giảng dạy của mình, coi việc sử dụng AI trong giảng dạy và học sinh biết sử dụng AI từ sớm là những mục tiêu quan trọng để đảm bảo bắt kịp bước tiến phát triển của thế giới,...