Moji Motions

Đập Đại Phục Hưng Ethiopia (GERD) là một dự án thủy điện khổng lồ được Trung Quốc tài trợ và xây dựng tại Ethiopia trên sông Nile Xanh, với mục đích chính là sản xuất điện để giải quyết tình trạng thiếu hụt năng lượng trầm trọng của Ethiopia cũng như xuất khẩu điện sang các nước láng giềng như Sudan, Ai Cập,... Con đập này có khả năng cao làm giảm lưu lượng nước chảy xuống hạ lưu, vốn chiếm lượng lớn nước cung cấp cho Ai Cập và Sudan, khiến hai quốc gia này bày tỏ quan ngại nghiêm trọng về cách vận hành của đập. Hiện tại, Ai Cập và Sudan muốn một thỏa thuận ràng buộc quy định Ethiopia phải xả một lượng nước trong đập mỗi năm, đặc biệt là trong mùa hạn hán, tuy nhiên việc này ảnh hưởng trực tiếp và làm giảm sản lượng điện của đập Đại Phục Hưng. Việc không ký kết thỏa thuận có thể đảm bảo cho Ethiopia nhiều quyền tự chủ về quá trình vận hành của đập, nhiều nước trong hồ chứa để sản xuất điện hơn, nhưng cũng dấy lên nhiều lo ngại về bất ổn khu vực của chính Ethiopia.

Ngày 4/10/2025, bà Sanae Takaichi thắng cử Chủ tịch Đảng dân chủ tự do, đảng đang chiếm đa số ghế trong Hạ viện Nhật. Đây là một sự kiện rất quan trọng, vì ở Nhật, lãnh đạo đảng cầm quyền gần như chắc chắn sẽ trở thành Thủ tướng, do đảng đó có số phiếu đa số trong quốc hội. Nếu trở thành thủ tướng thì bà Sanae Takaichi sẽ trở thành thủ tướng nữ đầu tiên của Nhật. Đây được cho là một sự kiện mang tính bước ngoặt trong phong trào nữ quyền tại Nhật Bản, khi mà sự hiện diện của của phụ nữ trong chính trị tại Nhật rất thấp. Trong năm 2025, chỉ có 2 trên 20 cá nhân là phụ nữ trong nội các chính phủ. Ở Nhật Bản, vai trò truyền thống của phụ nữ trong gia đình (chăm con cái, nội trợ) vẫn thường được coi là mặc định, ảnh hưởng lớn đến cơ hội nghề nghiệp của họ. Bà Sanae Takaichi tuy có khả năng cao là người thủ tướng nữ đầu tiên ở Nhật Bản. Tuy nhiên bà lại là một người khá là truyền thống. Bà thường đưa ra các tuyên bố nhằm phản đối các điều luật thúc đẩy bình đẳng giới như tên họ sau hôn nhân, kế vị trong hoàng gia và hôn nhân đồng giới. Bà cũng hay có những phát ngôn nhấn mạnh vai trò truyền thống của phụ nữ trong gia đình như “vợ tốt”, “mẹ tốt”.

Giáo hoàng là người kế vị Thánh Phêrô và là người đại diện Thiên Chúa ở trần gian, Giáo hoàng có quyền tối thượng đối với Giáo hội Công giáo Rôma của mình trên khắp thế giới; là vị chủ chăn, người Cha tinh thần của toàn bộ hơn 1,3 tỉ người Công giáo Rôma. Giáo hoàng buộc phải là đàn ông và độc thân trong suốt phần đời. Trong bối cảnh của trận tranh biện này, Vị Giáo hoàng đương nhiệm vừa qua đời và Mật nghị hồng y được tiến hành để bầu ra vị Giáo hoàng mới. Do điều kiện thắng cử khó khăn (2/3 tổng phiếu bầu) và xảy ra nhiều mâu thuẫn giữa các hồng y do mỗi người đều mắc một vấn đề liên quan đến đạo đức (tham quyền lực, có con riêng...), Mật nghị bị kéo dài và ảnh hưởng đến niềm tin của các giáo dân. Cuối cùng, Hồng y H, người đạo đức nhất, được bầu làm Giáo hoàng. Tuy nhiên, H là một người liên giới tính (có cả bộ phận sinh dục nam và tử cung), và thông tin này có khả năng bị truyền ra ngoài

Chủ nghĩa nữ quyền Marxist là một nhánh của phong trào nữ quyền. Theo quan điểm này, áp bức phụ nữ bắt nguồn chủ yếu từ hệ thống tư bản, nơi phụ nữ bị bóc lột không chỉ trong lao động sản xuất mà còn trong lao động tái sản xuất (như chăm sóc con cái, nội trợ, sinh sản...). Chủ nghĩa nữ quyền Marxist cho rằng: Gia đình hạt nhân và phân công lao động theo giới là công cụ duy trì trật tự tư bản. Đồng thời, sự giải phóng phụ nữ không thể đạt được hoàn toàn nếu chỉ dựa vào cải cách pháp lý hay thay đổi văn hóa, mà phải đi cùng với thay đổi cấu trúc kinh tế, đặc biệt là xóa bỏ sự chiếm hữu tư liệu sản xuất và chống áp bức giới tính cần gắn liền với đấu tranh giai cấp.

Một số nhà sử học cho rằng Phật giáo ra đời như phản ứng chống lại hệ thống đẳng cấp bất bình đẳng của Ấn Độ giáo và nạn tham nhũng trong tầng lớp Brahmana, Kshatriya. Điều này khiến tôn giáo này trở nên hấp dẫn với các đẳng cấp thấp. Phật giáo nhấn mạnh mọi người đều có thể đạt giác ngộ, trái ngược quan niệm trước đó chỉ dành cho tầng lớp thượng lưu. Tuy nhiên, trong các tu viện vẫn tồn tại quy định phân biệt giới, như 58 giới luật chỉ áp dụng cho ni cô (ví dụ: không được ra ngoài ban đêm, phải tôn trọng các ni đồng nam trẻ hơn). Nhiều học giả cho rằng điều này nhằm duy trì sự ủng hộ xã hội, vì tu sĩ sống nhờ cúng dường, không được tự kiếm sống (theo kinh Vinaya).

Trong văn hoá đại chúng, nữ giới và các biểu tượng nữ quyền thường được đại diện theo hai xu hướng. Xu hướng thứ nhất là những biểu tượng gây tranh cãi, nổi loạn, mạnh mẽ, phi truyền thống. Ví dụ cho xu hướng này là các nghệ sĩ nữ với những sản phẩm nghệ thuật có nội dung cởi mở về tính dục hay nhu cầu của nữ giới, và hành động của họ nhìn chung gây ra nhiều tranh cãi trong công chúng. Xu hướng thứ hai là những biểu tượng truyền thống, đại diện cho sự thành đạt và sự thoả hiệp với hệ thống để thành công. Ví dụ cho xu hướng này là những nghệ sĩ nữ có ngoại hình, học vấn và tài chính, thường nói về phát triển bản thân và tích cực thuận theo những luật lệ, quan niệm truyền thống."

Pê đê (Pédéraste) là một từ gốc Pháp, chỉ những người đàn ông có hành vi tình dục với trẻ em nam. Tại Việt Nam, từ "pê đê" thường được sử dụng để chỉ những người thuộc cộng đồng LGBTQAI+ (phần lớn để chỉ người đồng tính). Ngày nay, từ "pê đê" được sử dụng thường xuyên hơn trong các cuộc trò chuyện, thảo luận hay nội dung trên mạng xã hội có liên quan đến chủ đề xu hướng tính dục.

Tác phẩm nghệ thuật miêu tả cảm xúc (emotionally descriptive literature) là tác phẩm nghệ thuật nhằm mục đích thể hiện chính xác cảm xúc, suy nghĩ và quan điểm của con người, ngay cả khi những cảm xúc đó được cho là độc hại hoặc có vấn đề. Ví dụ về những tác phẩm như vậy bao gồm "Better than Revenge" của Taylor Swift, "Before He Cheats" của Carrie Underwood. Tác phẩm nghệ thuật quy phạm cảm xúc (emotionally prescriptive literature) mô tả những phiên bản lý tưởng hóa của cảm xúc, trong đó cảm xúc được coi hoặc là đúng, hoặc là không đúng. Ví dụ như "You Need to Calm Down" của Taylor Swift và cuốn Kiêu hãnh và Định kiến của Jane Austen.

Phong trào 4B (hay "4 Không") là một phong trào nữ quyền nổi bật tại Hàn Quốc, ủng hộ việc: - Không quan hệ tình dục với đàn ông. - Không sinh con. - Không hẹn hò với đàn ông. - Không kết hôn với đàn ông. Phong trào này ra đời như một phản ứng trước chủ nghĩa gia trưởng và xã hội bảo thủ tại Hàn Quốc. Tại Mỹ, việc Donald Trump đắc cử vào tháng 11/2024 đánh dấu sự trỗi dậy của các phong trào chính trị bảo thủ tại Mỹ, ví dụ như MAGA (Make America Great Again). Phó tổng thống JD Vance cũng đã nhiều lần công khai phản đối quyền tiếp cận phá thai.

Tình dục hóa là hành động đặt giá trị ngoại hình và sức hấp dẫn tình dục của một người lên trên tất cả các đặc điểm khác. Khi đó, người ấy trở thành đối tượng để người khác sử dụng với mục đích tình dục thay vì được coi là một cá thể có năng lực độc lập. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng nữ giới thường bị tình dục hóa nhiều hơn hẳn nam giới trong các ấn phẩm truyền thông (ví dụ: mặc quần áo hở hang, với tư thế cơ thể hoặc nét mặt ngụ ý sự sẵn sàng tình dục) và bị vật hóa (ví dụ: được sử dụng như một vật trang trí, hoặc như các bộ phận cơ thể hơn là toàn bộ con người).

Trong phạm vi trận tranh biện này, việc gắn liền sản phẩm trí tuệ nhân tạo (AI) với hình tượng nữ giới bao gồm việc gán cho AI giọng nói, ngoại hình, tên gọi, cá tính hoặc sử dụng hình ảnh phụ nữ để đại diện, quảng bá hoặc nhân cách hóa sản phẩm AI. Ví dụ: các trợ lí ảo Siri, Alexa, Cortena mặc định dùng giọng nữ; các robot như Sophia, Erica có avatar nữ, tên nữ, và persona nữ; sản phẩm mắt kính AI Meta Glasses kết hợp với Kylie Jenner, v.v.