Moji Motions

Trong tố tụng hình sự, bằng chứng tâm lý/tâm thần được sử dụng cho nhiều mục đích pháp lý khác nhau. Quan trọng nhất là xác định năng lực chịu trách nhiệm hình sự và năng lực hầu tòa của bị cáo, tức khả năng nhận thức và tham gia tố tụng. Ngoài ra, dạng bằng chứng này còn được dùng làm tình tiết giảm nhẹ, đánh giá nguy cơ tái phạm và khả năng cải tạo. Bằng chứng tâm lý cũng giúp đánh giá độ tin cậy của lời khai và trạng thái tâm thần của nạn nhân trong các vụ án. Để được chấp nhận, các đánh giá này thường phải do chuyên gia được tòa án công nhận hoặc thông qua giám định pháp y tâm thần chính thức.

Nguyên tắc Ưu tiên của Luật Liên minh châu Âu (EU) (Principle of Primacy/Supremacy of EU Law) là nguyên tắc cốt lõi trong hệ thống pháp luật EU, khẳng định luật EU có quyền cao hơn luật quốc gia của các nước thành viên khi có xung đột, đảm bảo luật EU được áp dụng thống nhất và hiệu quả trên toàn khối, được xác lập bởi Tòa án Công lý châu Âu (ECJ) và được các thành viên tôn trọng, dẫn đến việc các cơ quan tư pháp và hành pháp quốc gia phải ưu tiên luật EU hơn luật nội địa.

Đập Đại Phục Hưng Ethiopia (GERD) là một dự án thủy điện khổng lồ được Trung Quốc tài trợ và xây dựng tại Ethiopia trên sông Nile Xanh, với mục đích chính là sản xuất điện để giải quyết tình trạng thiếu hụt năng lượng trầm trọng của Ethiopia cũng như xuất khẩu điện sang các nước láng giềng như Sudan, Ai Cập,... Con đập này có khả năng cao làm giảm lưu lượng nước chảy xuống hạ lưu, vốn chiếm lượng lớn nước cung cấp cho Ai Cập và Sudan, khiến hai quốc gia này bày tỏ quan ngại nghiêm trọng về cách vận hành của đập. Hiện tại, Ai Cập và Sudan muốn một thỏa thuận ràng buộc quy định Ethiopia phải xả một lượng nước trong đập mỗi năm, đặc biệt là trong mùa hạn hán, tuy nhiên việc này ảnh hưởng trực tiếp và làm giảm sản lượng điện của đập Đại Phục Hưng. Việc không ký kết thỏa thuận có thể đảm bảo cho Ethiopia nhiều quyền tự chủ về quá trình vận hành của đập, nhiều nước trong hồ chứa để sản xuất điện hơn, nhưng cũng dấy lên nhiều lo ngại về bất ổn khu vực của chính Ethiopia.

Ngày 4/10/2025, bà Sanae Takaichi thắng cử Chủ tịch Đảng dân chủ tự do, đảng đang chiếm đa số ghế trong Hạ viện Nhật. Đây là một sự kiện rất quan trọng, vì ở Nhật, lãnh đạo đảng cầm quyền gần như chắc chắn sẽ trở thành Thủ tướng, do đảng đó có số phiếu đa số trong quốc hội. Nếu trở thành thủ tướng thì bà Sanae Takaichi sẽ trở thành thủ tướng nữ đầu tiên của Nhật. Đây được cho là một sự kiện mang tính bước ngoặt trong phong trào nữ quyền tại Nhật Bản, khi mà sự hiện diện của của phụ nữ trong chính trị tại Nhật rất thấp. Trong năm 2025, chỉ có 2 trên 20 cá nhân là phụ nữ trong nội các chính phủ. Ở Nhật Bản, vai trò truyền thống của phụ nữ trong gia đình (chăm con cái, nội trợ) vẫn thường được coi là mặc định, ảnh hưởng lớn đến cơ hội nghề nghiệp của họ. Bà Sanae Takaichi tuy có khả năng cao là người thủ tướng nữ đầu tiên ở Nhật Bản. Tuy nhiên bà lại là một người khá là truyền thống. Bà thường đưa ra các tuyên bố nhằm phản đối các điều luật thúc đẩy bình đẳng giới như tên họ sau hôn nhân, kế vị trong hoàng gia và hôn nhân đồng giới. Bà cũng hay có những phát ngôn nhấn mạnh vai trò truyền thống của phụ nữ trong gia đình như “vợ tốt”, “mẹ tốt”.

Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) là một hiệp định thương mại tự do giữa 15 quốc gia châu Á – Thái Bình Dương, bao gồm Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Úc, New Zealand và 10 nước ASEAN. Đây là hiệp định thương mại lớn nhất thế giới, có hiệu lực từ năm 2022, tạo ra khu vực thương mại tự do chiếm khoảng 30% GDP toàn cầu và 1/3 dân số thế giới. RCEP nhằm giảm thuế quan, thúc đẩy đầu tư, mở rộng chuỗi cung ứng, và tăng tính gắn kết kinh tế khu vực. Ấn Độ từng tham gia đàm phán RCEP trong nhiều năm, nhưng đến năm 2019 đã tuyên bố rút lui. Lý do chính là lo ngại thâm hụt thương mại gia tăng, đặc biệt với Trung Quốc, nếu mở cửa thị trường theo RCEP. Các ngành nông nghiệp và công nghiệp nhỏ ở Ấn Độ sợ không cạnh tranh nổi với hàng hóa giá rẻ từ nước ngoài. Chính phủ Ấn Độ cho rằng việc tham gia RCEP có thể gây hại.

Mai-Mai (hay còn gọi là Mayi Mayi) dùng để chỉ các nhóm dân quân có vũ trang, hoạt động chủ yếu ở miền đông Cộng hòa Dân chủ Congo. Các nhóm này vẫn tiếp tục tồn tại do các nỗ lực giải giáp, giải ngũ và tái hòa nhập (DDR) nhiều lần thất bại. Do lịch sử xung đột tại khu vực này, mà lực lượng chính phủ gần như vắng bóng, an sinh xã hội không ổn định, và các mối đe doạ an ninh thường trực khiến một số nhóm được cộng đồng địa phương coi là lực lượng tự vệ duy nhất. Một số nhóm cũng hình thành từ các cộng đồng từng bị áp bức. Họ duy trì hoạt động nhờ buôn bán khoáng sản bất hợp pháp, thu thuế hoặc nhận quyên góp tại địa phương. Khu vực này thường xuyên xảy ra các cuộc giao tranh cục bộ do tranh chấp tài nguyên, đất đai giữa các nhóm Mai-Mai và xung đột với lực lượng chính phủ.

Trong tác phẩm Godfather, Vito Corleone và Michael Corleone là 2 người đứng đầu nổi bật của gia đình Corleone, 1 trong 5 gia đình tội phạm lớn nhất ở thành phố New York những năm 1940. Phong cách lãnh đạo của Vito Corleone nhấn mạnh vào niềm tin và các mối quan hệ: Ông tin tưởng cấp dưới của mình, đặc biệt là người thân và những người mang ơn ông; phân chia vai trò, quyền lực rõ ràng trong băng đảng; không can thiệp vào công việc của đàn em; ưu tiên giải quyết mâu thuẫn bằng cách đàm phán, thương lượng; v.v. Ngược lại, phong cách lãnh đạo của Michael Corleone lại đề cao sự quyết đoán và kiểm soát: Ông hạn chế tối đa quyền lực của đàn em, kể cả là người nhà (VD: Chuyển Tom Hagen từ vai trò cố vấn cấp cao xuống thành luật sư của gia đình); mọi quyết định trong hoạt động của băng đảng đều phải thông qua ông; sẵn sàng thay thế hoặc loại bỏ bất kỳ ai không còn phù hợp, kể cả thân tín của mình; v.v.

Disclaimer: Nhân vật này không có thật ngoài đời: Bố mẹ của Si chia tay từ năm Si 5 tuổi, từ đó Si chỉ sống với bố mà thôi. Năm Si lên lớp 6, mẹ Si qua Hàn Quốc định cư và giờ đã sống ổn định với gia đình mới ở bên Hàn Quốc. Si đang có ý định đi du học Hàn Quốc. Việc du học Hàn Quốc gần như là cách duy nhất để Si có thể dành ra 4 năm sống với mẹ của mình. Ngoài ra sau khoảng thời gian ý, Si sẽ không thể sống ở bên Hàn Quốc do còn trách nhiệm với gia đình bên nội ở Việt Nam. Tuy nhiên visa của Si đang có nhiều vấn đề, Si từng quá cảnh ở Hàn Quốc và bởi vì có mẹ định cư bên Hàn Quốc, nên gặp nhiều sự nghi ngờ của đại sứ quán trong thủ tục visa. Hiện tại Si đã gap year trong vòng 1 năm do trượt visa vào năm ngoái và nếu trượt visa kì này Si sẽ phải bỏ lỡ 2 năm học đại học của mình. Đồng thời cuộc sống ở Việt Nam đang phần nào ổn định với Si, khi Si đang có một công việc đang ở một công ty giáo dục với mức lương hàng tháng là 10 triệu và một lộ trình thăng tiến cụ

Tại nhiều khu vực xung đột hiện nay (như miền Bắc Syria, miền Đông Cộng hòa Dân chủ Congo, Dải Gaza hoặc một số vùng ở Somalia), các tổ chức nhân đạo, chẳng hạn như Médecins Sans Frontières (Bác sĩ Không Biên giới), Hội Chữ Thập Đỏ và các cơ quan của Liên Hợp Quốc, hoạt động với mục tiêu cung cấp viện trợ thiết yếu (ví dụ: lương thực, thuốc men, chăm sóc y tế, nơi ở tạm thời) cho các cộng đồng dân thường dễ tổn thương. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, việc tiếp cận các cộng đồng này có thể bị kiểm soát bởi các lực lượng vũ trang phi chính phủ hoặc không được pháp luật công nhận (như lực lượng nổi dậy, phong trào ly khai, hoặc các tổ chức bị liệt kê là khủng bố). Các nhóm này có thể yêu cầu trả phí, cung cấp tài nguyên hoặc hợp tác dưới một số hình thức để cho phép các tổ chức nhân đạo đi vào vùng lãnh thổ mà họ kiểm soát. Mặc dù Luật Nhân đạo Quốc tế (International Humanitarian Law) cho phép các tổ chức nhân đạo tiếp cận và liên hệ với mọi bên trong xung đột để bảo vệ người dân, nhiều quốc gia (ví dụ: Hoa Kỳ, Anh, Úc) và tổ chức quốc tế (ví dụ: Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, Lực lượng Đặc nhiệm Hành động Tài chính, Liên minh Châu Âu) lại có những quy định nghiêm ngặt cấm cung cấp bất kỳ hình thức hỗ trợ vật chất nào (như tiền, nhiên liệu, phương tiện hoặc dịch vụ) cho các nhóm bị coi là bất hợp pháp, kể cả khi hành động đó có mục đích nhân đạo. Điều này khiến các nỗ lực cứu trợ phải đối mặt với nguy cơ bị hình sự hóa kể cả trong tình huống khẩn cấp.

Ngày 12-6, Ủy ban châu Âu (EC) thông báo sẽ áp thêm mức thuế từ 17,4% lên 38,1% với xe điện nhập khẩu từ Trung Quốc kể từ ngày 4-7. EC tuyên bố điều này là nhằm cân bằng lợi thế giữa xe điện Trung Quốc, được cho là hưởng ưu thế bất công về giá, với xe điện của EU. Nhiều chuyên gia kinh tế nhận định điều này sẽ ảnh hưởng nặng nề tới doanh thu các công ty xe điện của Trung Quốc, đồng thời "châm ngòi" cho cuộc chiến tranh thương mại giữa EU và Trung Quốc. Theo Cục Khảo sát Địa chất Mỹ, Trung Quốc là nhà sản xuất than chì hàng đầu thế giới với 67% nguồn cung của toàn cầu ở dạng tự nhiên - một trong những nguyên liệu quan trọng trong sản xuất xe điện. Cùng với các ưu thế khác về nguồn tài nguyên và hỗ trợ từ chính phủ, các xe điện của Trung Quốc thường có giá rẻ hơn đáng kể so với thị trường.

Vào tháng 6 năm 2022, Thái Lan đã trở thành quốc gia đầu tiên ở châu Á hợp pháp hóa hoàn toàn cần sa. Sau đó, hàng chục nghìn cửa hàng cần sa mọc lên cùng với các spa, nhà hàng và sự kiện lễ hội theo chủ đề cần sa. Trong vòng một năm, ngành công nghiệp cần sa của đất nước đạt giá trị 28 tỷ baht Thái và dự kiến ​​đến năm 2030, nó sẽ đạt giá trị 336 tỷ baht Thái. Tuy nhiên, do không có biện pháp quản lý cụ thể vào thời điểm đó, Chính phủ Thái Lan đã phải khẩn trương ban hành các quy định để ngăn chặn việc sử dụng cần sa không được kiểm soát, đặc biệt là ở trẻ em. Hiện nay, việc mua bán và tiêu thụ cần sa tại Thái Lan vẫn chưa được kiểm soát chặt chẽ (hàm lượng THC lớn hơn 0,2% cho phép, sử dụng cần sa tại nơi công cộng đang có chiều hướng gia tăng...)

Liên minh Trung Á (CAU) là một thỏa thuận dự kiến ​​nhằm thiết lập sự hợp tác khu vực được Tổng thống Kazakhstan - Nursultan Nazarbayev đề xuất vào ngày 26/07/2007, nhằm tạo ra một liên minh kinh tế và chính trị tương tự như Liên minh Châu Âu bao gồm 5 nước cộng hòa Trung Á thuộc Liên Xô cũ là Kazakhstan, Kyrgyzstan, Tajikistan, Turkmenistan và Uzbekistan. Liên minh này bao gồm một lực lượng gìn giữ hòa bình tập thể, hội nhập kinh tế chặt chẽ (ví dụ như đàm phán với tư cách một khối trong các hiệp định thương mại quốc tế hay đề xuất một loại tiền tệ chung) và phối hợp về chính sách đối ngoại. Vì nhiều lý do khác nhau mà cho đến nay CAU chưa bao giờ trở thành hiện thực. Nga luôn cố gắng duy trì tầm ảnh hưởng rất lớn đối với các quốc gia này bằng cách cung cấp hàng hóa cơ bản quan trọng như khí đốt, nông nghiệp,... Bên cạnh đó, Trung Quốc cũng đang ngày càng mở rộng tầm ảnh hưởng lên Trung Á có thể kể đến như: gia tăng đầu tư kinh tế, hợp tác thương mại hay thậm chí là thử nghiệm các công cụ an ninh.

"Suy đoán chống hồi tố trong luật hình sự có nghĩa là các luật lệ mới chỉ áp dụng cho các hành vi xảy ra sau khi luật mới được thông qua. Trong hoàn cảnh hiện tại, suy đoán chống hồi tố được áp dụng khi cơ quan lập pháp thông qua luật mới. Ví dụ, nếu một luật mới quy định thuốc lá điện tử là bất hợp pháp, một người chỉ có thể bị truy tố vì sử dụng sau khi luật mới được thông qua, không phải vì người đó đã sử dụng chúng trong quá khứ."

Thẩm quyền của Tòa án Hình sự Quốc tế là truy tố các cá nhân phạm tội diệt chủng, tội ác chống lại loài người, tội ác chiến tranh và tội xâm lược. "Thẩm quyền bổ sung" thể hiện nguyên tắc rằng các quốc gia, thay vì Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC), sẽ được ưu tiên tiến hành xử lý các vụ án trong phạm vi thẩm quyền của quốc gia đó. Nguyên tắc này có nghĩa là Tòa án Hình sự Quốc tế sẽ đóng vai trò bổ sung, nhưng không thay thế quyền tài phán quốc gia. ICC chỉ tiến hành truy tố một cá nhân nếu các quốc gia không sẵn sàng (unwilling) hoặc không có khả năng (unable) truy tố. Do đó, nếu các cuộc điều tra hoặc tố tụng hợp pháp tại quốc gia của tội phạm đó đã diễn ra hoặc đang diễn ra, ICC sẽ không khởi tố. Nguyên tắc này được áp dụng bất kể kết quả của các tố tụng quốc gia ra sao. Ngay cả khi một cuộc điều tra khép lại mà không có cáo buộc hình sự nào được đưa ra hoặc nếu một người bị cáo buộc được tuyên trắng án tại tòa án quốc gia, ICC cũng sẽ không truy tố cá nhân đó về tội danh liên quan, miễn là các thủ tục tố tụng quốc gia là hợp pháp.

Hệ thống quản lý môi trường (EMS) là các luật và quy định chi phối việc sử dụng đất, sử dụng nước và mức độ ô nhiễm. Thực thi EMS theo hướng chủ động yêu cầu mọi cá nhân và doanh nghiệp phải xin phép trước khi thực hiện (vd: bạn cần phải xin phép để xây nhà). Thực thi EMS theo hướng phản ứng cho phép các cá nhân và doanh nghiệp được thực hiện trước và sau đó áp xử phạt những trường hợp vi phạm luật pháp hoặc quy định (tức là bạn phải chịu một khoản tiền phạt lớn nếu ngôi nhà của bạn quá cao hoặc nếu chưa được kỹ sư được chứng nhận kiểm tra).

Bán khống là hoạt động bán một cổ phiếu (vay) trên thị trường mở và mua lại sau đó với giá rẻ hơn. Ví dụ: Bạn vay 1.000 cổ phiếu V., sau đó bán trên thị trường chứng khoán với giá 110.000 đồng/cp, nhận về 110 triệu đồng. Nếu giá cổ phiếu V. giảm 5.000 đồng/cp, bạn dùng 110 triệu đồng của mình mua lại 1.000 cổ phiếu V. chỉ với giá 105 triệu đồng. Như vậy, bạn kiếm được 5 triệu đồng khi bán khống. Những người bán khống tích cực cố gắng hạ giá cổ phiếu bằng cách tác động trực tiếp đến nhận thức của thị trường đối với một công ty, thường thông qua điều tra về báo cáo tài chính hay những hoạt động phi pháp của công ty. Những người bán khống thường xuất bản các báo cáo nghiên chỉ ra những thiếu sót trong quản lý của công ty, chiến lược tổng thể của công ty và bất kỳ vụ bê bối nào mà công ty có thể dính líu đến. Vào tháng 1 năm 2023, công ty bán khống Hindenburg Research đã công bố một báo cáo về Tập đoàn Adani của Ấn Độ. Giá cổ phiếu của bảy công ty thuộc tập đoàn Adani đã mất giá trị đáng kể, trong đó cổ phiếu của Adani Total Gas giảm mạnh nhất với 56%. Hậu quả của việc này đã khiến rất nhiều người ở Ấn Độ thất nghiệp

Trong những năm gần đây, Trung Quốc nổi tiếng với kỹ thuật xây dựng siêu tốc trong việc xây dựng các công trình kiến trúc cao tầng. Một số dự án đáng chú ý thể hiện khả năng xây dựng các tòa nhà với tốc độ ấn tượng nhờ các công nghệ và phương pháp xây dựng tiên tiến. Một trong những ví dụ đáng chú ý là tòa nhà Mini Sky City 57 tầng ở tỉnh Hồ Nam với tổng diện tích 180.000 mét vuông, có sức chứa 4.000 người và 800 hộ gia đình, được xây dựng trong vỏn ven chỉ 19 ngày. Một trong những công nghệ chính được sử dụng để xây dựng nhanh như vậy được gọi là "đúc sẵn" hoặc "xây dựng mô-đun". Kỹ thuật này liên quan đến việc tạo các bộ phận xây dựng bên ngoài cơ sở trong môi trường do nhà máy kiểm soát và sau đó lắp ráp tại chỗ.

Cuộc Cải cách Tư pháp của Israel do chính phủ Netanyahu lãnh đạo nhằm hạn chế ảnh hưởng của ngành tư pháp đối với việc lập pháp và quản lí chính sách công. Ví dụ như việc hạn chế quyền của Tòa án Tối cao trong việc thực hiện giám sát tư pháp và trao cho chính phủ quyền kiểm soát việc bổ nhiệm các thẩm phán. Vì Israel không có Hiến pháp và không có Thượng Viện nên quyền hạn của Tòa án Tối cao bao gồm cả việc quyết định xem các chính sách của chính phủ là hợp lý hay không và có thể bác bỏ chúng. Chánh án (Chủ tịch) Tòa án Tối cao và các Thẩm phán của Tòa không được người dân bầu lên mà được chỉ định bởi một Ủy ban Tư pháp. Đề xuất về Cuộc Cải cách đã dẫn đến nhiều làn sóng biểu tình và phản đối từ người dân Isreal, đa số là người gốc Ả Rập, vì lo lắng về sự bành trướng của chủ nghĩa độc tài trong chính phủ Israel. Biết rằng chính phủ Netanyahu được người dân bầu lên trong một nền chính trị dân chủ.

Đạt Lai Lạt Ma là thủ lĩnh tôn giáo của người Tây Tạng và được chọn ra nhờ quá trình tâm linh. Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 được chọn vào năm 1940 và sau quá trình bị đàn áp của người Trung Quốc vào những năm 50, ông đã vượt dãy Himalaya để tị nạn tại Ấn Độ năm 1959. Từ đó đến nay, Tây Tạng vẫn không thể chọn ra một thủ lĩnh tôn giáo mới, còn Đạt Lai Lạt Ma thì rất tích cực kết giao với phương Tây. Sự việc này đã ảnh hưởng sâu sắc đến mối quan hệ Trung Quốc - Ấn Độ.

Gotham nổi tiếng là thành trì của bọn tội phạm có tổ chức từ đầu thế kỷ 20. Bất chấp nỗ lực của các cơ quan pháp luật và lực lượng cảnh sát, các phần tử tội phạm vẫn không ngừng trỗi dậy. Một số tên tuổi nổi tiếng như tên trùm Penguin hay gã hề Joker được xem là tượng đài của bọn tội phạm ở Gotham. Chính quyền thành phố tham nhũng và bị chi phối bằng tiền bạc. Người dơi là một siêu anh hùng của thành phố Gotham, anh là người bắt những tên tội phạm khét tiếng ở thành phố này và giao nộp cho cảnh sát. Danh tính bí mật của Người dơi là Bruce Wayne, một tỷ phú người Mỹ, một tay chơi, một nhà công nghiệp, một nhà từ thiện và là chủ sở hữu của Wayne Enterprises, một tập đoàn có ảnh hưởng rất lớn ở Gotham.