Thư viện Kiến nghị Tranh biện Việt Nam

"An cư lạc nghiệp" là một quan niệm phổ biến trong nhiều xã hội, đặc biệt là ở các nền văn hóa Á Đông. Quan niệm này cho rằng một người cần có một nơi ở ổn định trước khi có thể yên tâm phát triển sự nghiệp và xây dựng cuộc sống.

Trong xã hội, nhiều hành động và quan niệm thường bị đánh giá một cách nhị nguyên — hoặc là đúng, hoặc là sai. Tuy nhiên, thực tế cho thấy vẫn còn những cách nhìn nhận phức tạp hơn. Góc nhìn "Hươu Cao Cổ" cho rằng có những hành động mang tính nghĩa vụ đạo đức (moral duty) — tức là hành động đó vừa đúng đắn vừa bắt buộc, được xã hội coi là điều hiển nhiên mà ai cũng phải làm. Những hành động này không được khen ngợi/ thưởng vì đơn giản, đó là điều phải làm. Ví dụ: không giết người. Ngược lại, góc nhìn "Heo Con" đánh giá một hành động là vượt trên nghĩa vụ đạo đức (supererogatory). Đây là những hành vi đúng đắn và được cho phép về mặt đạo đức, nhưng không bắt buộc. Nếu được thực hiện, những hành động này thường nhận được sự tuyên dương/ thưởng vì chúng vượt khỏi những gì được kỳ vọng ở một cá nhân. Ví dụ: luôn tử tế, giúp đỡ người khác.

Trốn tránh chỉ việc các suy nghĩ, hành động tránh đối đầu hoặc tương tác với các suy nghĩ hay sự kiện không thoải mái, các vấn đề, và các nguồn cơn căng thẳng trong cuộc sống

Chị H là 1 người phụ nữ 25 tuổi xinh đẹp, có chồng là anh V đã 65 tuổi và bé Na 3 tuổi. Cuộc sông của chị H đang vô cùng tẻ nhạt vì anh V đã già và không còn tình cảm mãnh liệt với chị, dù anh vô cùng tử tế. Tuy nhiên, cuộc sống của chị H bỗng tươi sáng trở lại do tình cờ gặp anh K là người yêu cũ (chia tay vì hoàn cảnh khó khăn) và hai người bắt đầu qua lại với nhau trong bí mật dưới danh nghĩa đối tác làm ăn và khó bị phát hiện. Chị H sinh trưởng trong một gia đình Công giáo truyền thống. Theo đạo Công giáo, ly hôn không được chấp nhận và thường nhận nhiều sự chỉ trích từ gia đình họ hàng. Cũng theo giáo lý Công giáo, ngoại tình là một tội nghiêm trọng.

Ngày 5/12/2024, tại Văn phòng tạp chí Nhà văn và Cuộc sống, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, bí thư Đảng đoàn, chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam trao quyết định điều động ông Lương Ngọc An giữ chức phó tổng biên tập tạp chí Nhà văn và Cuộc sống. Vụ việc bắt đầu khi Dạ Thảo Phương, một nhà thơ, công khai tố cáo ông Lương Ngọc An đã có hành vi cưỡng hiếp cô cách đây hơn hai mươi năm. Năm 2022, Dạ Thảo Phương đã từng lên tiếng tố cáo Lương Ngọc An khi ông được bổ nhiệm chức vụ Phó tổng Biên tập Báo Văn nghệ, sau đó ông được bổ nhiệm công tác ở một vị trí khác và đi vào quên lãng. Trong năm 2022, một làn sóng dư luận mang tên #standbyPhuong (đứng bên Phương) đã bùng nổ với nhiều cá nhân và tổ chức độc lập lên tiếng ủng hộ Dạ Thảo Phương. Năm 2024, làn sóng ủng hộ nữ nhà thơ lại một lần nữa trỗi dậy mạnh mẽ với cả sự đưa tin của những trang báo có uy tín. Tuy nhiên, sự việc chưa bao giờ được đưa tin và bình luận bởi Đài Truyền hình Quốc gia.

Bạn là một nam sinh viên đại học thuộc cộng đồng LGBTQIA+. Bạn yêu thầm một người bạn thân là nam dị tính và đã từng bày tỏ tình cảm với anh ấy. Người đó từ chối nhưng vẫn tôn trọng và ủng hộ xu hướng tính dục của bạn, và hai người vẫn tiếp tục duy trì tình bạn thân thiết. Một ngày, bạn tình cờ tìm thấy một cây bồ công anh có khả năng thay đổi xu hướng tính dục của con người từ dị tính sang đồng tính. Điều này hoàn toàn không gây hại về thể chất hay tinh thần, và sẽ không ai ngoài bạn biết được điều này.

Tại nhiều khu vực xung đột hiện nay (như miền Bắc Syria, miền Đông Cộng hòa Dân chủ Congo, Dải Gaza hoặc một số vùng ở Somalia), các tổ chức nhân đạo, chẳng hạn như Médecins Sans Frontières (Bác sĩ Không Biên giới), Hội Chữ Thập Đỏ và các cơ quan của Liên Hợp Quốc, hoạt động với mục tiêu cung cấp viện trợ thiết yếu (ví dụ: lương thực, thuốc men, chăm sóc y tế, nơi ở tạm thời) cho các cộng đồng dân thường dễ tổn thương. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, việc tiếp cận các cộng đồng này có thể bị kiểm soát bởi các lực lượng vũ trang phi chính phủ hoặc không được pháp luật công nhận (như lực lượng nổi dậy, phong trào ly khai, hoặc các tổ chức bị liệt kê là khủng bố). Các nhóm này có thể yêu cầu trả phí, cung cấp tài nguyên hoặc hợp tác dưới một số hình thức để cho phép các tổ chức nhân đạo đi vào vùng lãnh thổ mà họ kiểm soát. Mặc dù Luật Nhân đạo Quốc tế (International Humanitarian Law) cho phép các tổ chức nhân đạo tiếp cận và liên hệ với mọi bên trong xung đột để bảo vệ người dân, nhiều quốc gia (ví dụ: Hoa Kỳ, Anh, Úc) và tổ chức quốc tế (ví dụ: Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, Lực lượng Đặc nhiệm Hành động Tài chính, Liên minh Châu Âu) lại có những quy định nghiêm ngặt cấm cung cấp bất kỳ hình thức hỗ trợ vật chất nào (như tiền, nhiên liệu, phương tiện hoặc dịch vụ) cho các nhóm bị coi là bất hợp pháp, kể cả khi hành động đó có mục đích nhân đạo. Điều này khiến các nỗ lực cứu trợ phải đối mặt với nguy cơ bị hình sự hóa kể cả trong tình huống khẩn cấp.