Moji Motions

Năm 1919, Chính phủ Liên Xô phát động chiến dịch "Likbez" (Xóa sổ mù chữ) với quy mô chưa từng có trong lịch sử nhân loại. Tại các vùng bộ tộc du mục miền viễn đông và Trung Á, để đạt được mục tiêu phổ cập giáo dục khẩn cấp, chính quyền đã bắt buộc tách hàng triệu trẻ em bản địa khỏi gia đình và đưa vào các trường nội trú tập trung do nhà nước quản lý. Tại đây, trẻ em được nuôi ăn học miễn phí, dạy đọc viết và khoa học hiện đại, nhưng bị cấm tuyệt đối thực hành lối sống du mục, cấm nói tiếng bản địa và cấm tham gia các nghi lễ tôn giáo truyền thống của bộ tộc.

"Cuối thế kỷ 19, đại dịch tả kinh hoàng đã bùng phát tại một quốc gia bị chia cắt. D là một bác sĩ lâm sàng và nhà dịch tễ học xuất chúng làm việc tại thủ đô phía Nam. Người vợ sắp cưới của D, người mà anh vô cùng yêu thương nhưng đã phải xa cách suốt 5 năm để theo đuổi sự nghiệp nghiên cứu, hiện đang sống tại một thị trấn xa xôi ở phía Bắc. Sau nhiều năm ròng rã, D vừa hoàn thiện bản thảo và chế tạo thành công một hệ thống lọc nước sinh học di động cùng mẻ thuốc đặc trị thử nghiệm duy nhất có khả năng dập tắt dịch bệnh. Nhưng rồi một tình huống nguy cấp đã xuất hiện: - Tại miền Nam: Đây là trung tâm công nghiệp duy nhất của cả nước, sở hữu các lò phản ứng hóa chất và xưởng cơ khí có thể sản xuất hàng loạt mẻ thuốc cùng hệ thống lọc nước này. Tuy nhiên, chính quyền miền Nam vô cùng bảo thủ. Để bảo vệ lợi nhuận độc quyền từ việc bán nước sạch tinh khiết, giới tinh hoa đã ra lệnh sẽ thiêu rụi phòng thí nghiệm và tiêu hủy toàn bộ nghiên cứu của D vào bình minh ngày mai. - Tại miền Bắc: Đây là vùng nông nghiệp hoàn toàn lạc hậu, không có bất kỳ nền tảng hóa chất hay máy móc nào. Thị trấn của người vợ sắp cưới vừa báo cáo ca nhiễm tả đầu tiên vào chiều nay. Đêm nay, D đứng trước 2 lựa chọn: (1) Ở lại miền Nam: Chấp nhận hy sinh tự do cá nhân để tham gia vào một cuộc đấu tranh chính trị khốc liệt. Với uy tín và bộ óc của D, anh chắc chắn sẽ lật đổ được giới tinh hoa sau khoảng 6 tháng, từ đó đưa bản thảo vào sản xuất hàng loạt và cứu sống hàng chục triệu người trên toàn quốc. Nhưng trong 6 tháng đó, vợ sắp cưới của anh và gia đình cô ở miền Bắc chắc chắn sẽ qua đời vì dịch bệnh. (2) Bỏ trốn ngay trong đêm: Đánh cắp hệ thống lọc và mẻ thuốc duy nhất chạy về phía Bắc. Lượng thuốc và công suất máy là hữu hạn, nhưng vừa đủ để cứu sống người vợ sắp cưới của D và toàn bộ thị trấn của cô. Tuy nhiên, ngay khi anh rời đi, phòng thí nghiệm sẽ bị thiêu rụi, toàn bộ thông tin nghiên cứu sẽ bị thất truyền vĩnh viễn. Hàng chục triệu người khác trên toàn quốc sẽ chết trước khi y học tìm ra phương thuốc thứ hai.

Đầu thế kỷ 20, các biện pháp tránh thai bị coi là bất hợp pháp và vô đạo đức tại Mỹ và châu Âu. Margaret Sanger, người tiên phong của phong trào kiểm soát sinh đẻ, đã tuyệt vọng tìm kiếm sự ủng hộ. Để có được nguồn tài trợ và tính chính danh khoa học, bà đã quyết định liên minh với phong trào Thuyết Ưu sinh (Eugenics) – một trào lưu khoa học đương thời tin rằng nhân loại cần "cải thiện nòi giống" bằng cách hạn chế sinh sản ở những người "kém cỏi" (người nghèo, người khuyết tật, dân tộc thiểu số). Sự liên minh này đã giúp hợp pháp hóa thuốc tránh thai thành công, mở ra kỷ nguyên giải phóng phụ nữ, nhưng cũng gián tiếp dọn đường cho các luật triệt sản cưỡng bức tàn nhẫn đối với các nhóm yếu thế trong nhiều thập kỷ sau đó.

Việt Nam hiện duy trì cách tiếp cận “không cấm nhưng không công nhận” hôn nhân cùng giới theo Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, do đó các cặp đôi cùng giới không thể đăng ký kết hôn và không được hưởng các quyền pháp lý gắn với hôn nhân, bao gồm việc cùng đứng tên làm cha mẹ hợp pháp. Trong thực tế, một số gia đình đồng giới vẫn cùng nuôi dưỡng trẻ em, nhưng pháp luật hiện hành thường chỉ công nhận một người là phụ huynh hợp pháp. Điều này dẫn đến các tranh luận về quyền giám hộ, đại diện pháp lý và bảo vệ quyền lợi của trẻ, bao gồm các vấn đề cụ thể như: quyền đại diện pháp lý trong các giao dịch hoặc tranh chấp liên quan đến trẻ; quyền thừa kế tài sản; cũng như quyền tiếp tục chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ trong trường hợp người phụ huynh hợp pháp qua đời hoặc mất khả năng chăm sóc. Tại phiên thảo luận về Dự án Luật Hộ tịch (sửa đổi) tháng 4/2026, Đại biểu Quốc hội Dương Minh Ánh đã đề xuất xem xét việc công nhận đầy đủ cả hai người nuôi dưỡng trong gia đình đồng giới trên giấy tờ hộ tịch, nhấn mạnh mục tiêu bảo vệ quyền lợi của trẻ em, ngay cả khi chưa có sự thay đổi về công nhận hôn nhân. Tuy nhiên, trong hệ thống pháp luật Việt Nam, các quyền liên quan đến con cái thường gắn chặt với chế định hôn nhân. Trên thế giới, nhiều quốc gia như Hà Lan, Canada và Mỹ đã công nhận hôn nhân đồng giới trước khi mở rộng đầy đủ quyền làm cha mẹ. Mặc dù Luật Hộ tịch và Luật Hôn nhân & Gia đình là hai hệ thống pháp luật riêng biệt, thế nhưng Luật Hộ tịch chỉ chủ yếu đóng vai trò ghi nhận và quản lý các quan hệ nhân thân, trong khi nhiều quyền liên quan đến gia đình, con cái và cha mẹ trong thực tế vẫn gắn chặt với quan hệ hôn nhân được pháp luật công nhận. Hiện tồn tại hai hướng tiếp cận chính: một là ưu tiên giải quyết các vấn đề thực tế liên quan đến quyền lợi của trẻ em; hai là cho rằng việc thay đổi cần bắt đầu từ công nhận hôn nhân để làm nền tảng pháp lý cho các quyền liên quan.

Trong loạt phim Toy Story, đồ chơi là những sinh vật có tri giác, mục đích của chúng là mang lại niềm vui và hạnh phúc cho trẻ em ở nhà trẻ Sunnyside. Tuy nhiên, những món đồ chơi này lại mong muốn có chủ nhân riêng. Lotso, người từng là đồ chơi quý nhất của chủ nhân cũ trước khi bị vứt bỏ và lãng quên, tin rằng "đồ chơi chắc chắn sẽ bị chủ nhân vứt bỏ dù sớm hay muộn" và "không có chủ nhân nghĩa là không có đau khổ". Hắn ta điều khiển và cai trị những món đồ chơi khác ở nhà trẻ Sunnyside với mục tiêu ngăn chặn đồ chơi trốn thoát khỏi nhà trẻ.

"Đẩy thuyền" (shipping) là hành vi người hâm mộ tưởng tượng hoặc ủng hộ mối quan hệ tình cảm giữa hai cá nhân (người thật hoặc nhân vật hư cấu). Nó có xu hướng lãng mạn hóa các mối quan hệ, diễn giải các tương tác trong đời sống theo hướng tình cảm. Trong bối cảnh đó, văn hóa đẩy thuyền góp phần thúc đẩy việc người hâm mộ chủ động ghép đôi và lan truyền rộng rãi nhiều cặp đồng giới trong cộng đồng fan.

Chứng thù ghét đàn ông (misandry) là thái độ tiêu cực, khinh miệt, hoặc thành kiến sâu sắc đối với nam giới, bao gồm các hành vi định kiến cá nhân cho đến sự miệt thị có hệ thống — ngược lại với chứng thù ghét phụ nữ (misogyny).

Lập trường mang tính truyền thống có thể tồn tại ở nhiều mức độ khác nhau dựa trên bối cảnh, nhưng cơ bản đều có điểm chung nhất định: đề cao giá trị gia đình và mô hình gia đình 1 vợ 1 chồng truyền thống, đề cao vai trò giới và sự khác biệt tự nhiên giữa nam với nữ (VD: truyền tải thông điệp rằng phụ nữ có thể làm lãnh đạo mà không từ bỏ thiên chức làm mẹ, đưa ra nhiều chính sách hỗ trợ sinh con đối với gia đình truyền thống, khuyến khích phụ nữ sinh đẻ và đóng góp nhiều hơn vào cuộc sống trong gia đình, không ủng hộ việc mở rộng quyền hôn nhân đồng giới,...)

Văn hoá xoá sổ (cancel culture) chi việc một cá nhân hoặc cộng đồng chỉ trích một cá nhân hoặc tổ chức khác, sau khi họ có các lời nói hoặc hành vi được cho là không đúng chuẩn mực.

Heoro là một chú lợn sinh ra và lớn lên trong một trang trại công nghiệp với 1000 chú lợn khác. Một ngày nọ, Heoro thức dậy và nhận ra mình sở hữu trí tuệ của một con người trưởng thành, và có ý thức về việc cuộc đời mình được sinh ra trong áp bức và số phận của mình cùng đồng loại sẽ sớm kết thúc trong lò mổ. Heoro tình cờ nghe được cuộc trò chuyện của một Nhóm Hành động vì Quyền động vật đang lên kế hoạch đột nhập vào trang trại và giải cứu 100 chú lợn sắp bị giết mổ, bao gồm Heoro trong 2 ngày nữa và đưa các bạn lợn đến một Trang trại tình thương. Nhờ đó, Heoro biết về cách trốn thoát khỏi trang trại, và cậu có thể giao tiếp với tất cả 1000 anh chị em lợn còn lại để lên kế hoạch phá cửa trang trại và bỏ trốn. Kế hoạch chắc chắn sẽ thành công. Trang trại được đặt ở một vùng quê xa, từ đó có nhìn thấy được rừng cây, nhưng Heoro không biết thế giới hoang dã thực sự có gì.

INFO SLIDE 1: Joan mất vào năm 80 tuổi vì bệnh ung thư. Người chồng cuối cùng của bà là Larry, một người đàn ông ấm áp, chung thủy, và quan tâm, đã đi cùng Joan suốt 55 năm cuộc sống hôn nhân của họ. Sau khi Joan bị chẩn đoán ung thư, ông đã hứa sẽ chăm sóc cho bà đến cuối đời nhưng ông lại bất ngờ chết trước vì nghẹn đồ ăn. Tình cảm của hai người sau nhiều năm được dựa trên một tình bạn chân thành và thấu hiểu nhiều hơn là một mối tình thật sự cháy bỏng. Hai người đã cùng chia sẻ niềm vui, nỗi buồn, có 2 người con cùng nhau, chia sẻ những khoảnh khắc thường nhật và những sự kiện quan trọng. Larry là người đã đồng hành cùng Joan trong quãng thời gian đau khổ nhất cuộc đời cô, giúp cô vượt qua nỗi đau về cái chết của Luke, người chồng đầu tiên của cô, để bước tiếp và xây dựng một cuộc đời mới mà Luke không còn là trung tâm. INFO SLIDE 2: Khi còn trẻ, cô yêu và cưới Luke, mối tình đầu, với tất cả sự nhiệt huyết, say mê và những giây phút dạt dào cảm xúc. Luke là một anh chàng rất quyến rũ, khiến trái tim cô rung động theo những cách mãnh liệt nhất, với những ký ức ngắn ngủi nhưng rực rỡ của tuổi thanh xuân và những ước mơ chưa kịp thực hiện. Hôn nhân ngắn ngủi với Luke là một giai đoạn đầy cảm xúc nhưng chưa bao giờ thành công đi đến cuối con đường, bởi cái chết đột ngột của anh khi tham gia chiến tranh đã chấm dứt mọi khả năng về một tương lai mà họ từng tưởng tượng. Joan dành nhiều năm cuộc đời trong đau khổ và tiếc nuối, đến khi về già Joan vẫn đôi khi nhớ đến Luke với một nỗi niềm nuối tiếc hoài niệm khôn nguôi. INFO SLIDE 3: Khi Joan qua đời, cô tìm thấy mình ở Cõi Vĩnh Hằng. Đây là nơi những linh hồn chọn một và chỉ một, người bạn đời để cùng mình chung sống đến vĩnh cửu ở một thiên đường lý tưởng cho cả hai. Ngoại hình của tất cả mọi người đều quay trở thời điểm mà họ hạnh phúc nhất trong cuộc sống, mà với cả 3 người (Joan, Larry, Luke) đều là giai đoạn thanh xuân, xinh đẹp nhất của họ. Joan bất ngờ gặp lại Luke ở trạm chờ đến Cõi Vĩnh Hằng, nơi anh đã chờ đợi cô suốt 57 năm sau cái chết của mình để cùng cô sống cuộc đời vĩnh hằng sau khi chết. Larry, vừa mới qua đời, cũng đang đợi cô để cùng tiếp tục cuộc sống chung của cả hai. Lúc này, Joan đối diện với quyết định, không thể vãn hồi, chỉ được lựa chọn một người để bước tiếp cùng mình trong cõi vĩnh hằng.

Trong phạm vi của cuộc tranh luận này, “Severance” là một ca phẫu thuật não cho phép một cá nhân tách thành hai nhân cách riêng biệt, rủi ro y tế bằng không. Một nhân cách là “innie”: chỉ tồn tại trong môi trường làm việc và thực hiện công việc hằng ngày. Nhân cách còn lại là “outie”: sống cuộc sống bên ngoài công việc. Hai nhân cách này sẽ chuyển đổi ngay một khi bước vào và khi rời khỏi khu vực làm việc, và không có bất kỳ sự chia sẻ ký ức nào giữa hai bên.

Bạn có một người bạn thân nối khố, người này rất tốt với bạn, trung thành và luôn ủng hộ bạn trong cuộc sống cá nhân. Tuy nhiên, họ lại mang những quan điểm chính trị đi ngược lại các quyền lợi cốt lõi của bạn (ví dụ: họ bỏ phiếu chống hôn nhân đồng giới hoặc phản đối quyền của người chuyển giới), mặc dù họ không bao giờ tỏ thái độ gay gắt hay trực tiếp công kích bạn về vấn đề này.