Moji Motions

Chính phủ Mỹ (cụ thể là Bộ Giáo dục) đã tiến hành điều tra Đại học Harvard vì những cáo buộc liên quan đến kỳ thị và phân biệt đối xử, đặc biệt là trong quy trình tuyển sinh và quản lý tài chính. Các vấn đề chính bị điều tra bao gồm nhưng không đây đủ:Các cáo buộc đã phân biệt đối xử với sinh viên gốc Á trong quá trình xét tuyển, ưu tiên các nhóm sắc tộc khác dưới danh nghĩa “đa dạng hóa”, không phản ứng quyết liệt trước các hành vi bài Do Thái, đặc biệt là các cuộc biểu tình có yếu tố cực đoan chống Israel, dẫn đến sự mất an toàn của sinh viên Do Thái. Không cung cấp hồ sơ các sinh viên quốc tế Bộ Giáo dục đã tuyên bố Harvard vi phạm Điều VI của Đạo luật Dân quyền khi không ngăn chặn hiệu quả các hành vi kỳ thị dựa trên sắc tộc và nguồn gốc quốc gia. Hệ quả là hơn 2,2 tỷ USD tài trợ liên bang dành cho các chương trình nghiên cứu của Harvard đã bị đóng băng. Đồng thời, Bộ An ninh Nội địa thu hồi chứng nhận chương trình SEVP, khiến Harvard tạm thời mất quyền tuyển sinh sinh viên quốc tế trong năm học 2025–2026. Các biện pháp này không chỉ gây tổn thất tài chính nghiêm trọng mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến hàng nghìn sinh viên quốc tế và danh tiếng học thuật toàn cầu của trường. Harvard nhanh chóng đệ đơn kiện chống lại các lệnh trừng phạt, trong khi chính phủ gấp rút tăng thêm sức ép lên sinh viên và Harvard.

Filial piety is a virtue of love and respect for one's parents, elders, and ancestors, particularly within the context of Confucianism and East Asian cultures. It emphasizes the importance of honoring, obeying, and caring for one's parents and elders. Acts of filial piety include obeying one's parent's wishes, taking care of them when they are old, and working hard to provide them with material comforts, such as food, money, or pampering.

Israel đã châm ngòi xung đột với Iran vào tháng 6/2025. Như một phần trong nỗ lực làm rõ cho hành động tấn công Iran, thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã sử dụng châm ngôn "Women Life Freedom" và tuyên bố rằng xung đột với Iran là một hành động nữ quyền, nhằm hiện thực hoá mục tiêu thay đổi chính quyền tại Iran.

"Dân chủ nhân dân toàn quá trình" là một khái niệm chính trị của Đảng Cộng sản Trung Quốc. Khác với khái niệm "Dân chủ tự do", trong đó nhấn mạnh vào quy trình dân chủ như quyền bầu cử, đa nguyên đa đảng và phân quyền trong nhà nước, "Dân chủ nhân dân toàn quá trình" nhấn mạnh vào kết quả của nền dân chủ đối với đời sống của nhân dân.

Đập Đại Phục Hưng Ethiopia (GERD) là một dự án thủy điện khổng lồ được Trung Quốc tài trợ và xây dựng tại Ethiopia trên sông Nile Xanh, với mục đích chính là sản xuất điện để giải quyết tình trạng thiếu hụt năng lượng trầm trọng của Ethiopia cũng như xuất khẩu điện sang các nước láng giềng như Sudan, Ai Cập,... Con đập này có khả năng cao làm giảm lưu lượng nước chảy xuống hạ lưu, vốn chiếm lượng lớn nước cung cấp cho Ai Cập và Sudan, khiến hai quốc gia này bày tỏ quan ngại nghiêm trọng về cách vận hành của đập. Hiện tại, Ai Cập và Sudan muốn một thỏa thuận ràng buộc quy định Ethiopia phải xả một lượng nước trong đập mỗi năm, đặc biệt là trong mùa hạn hán, tuy nhiên việc này ảnh hưởng trực tiếp và làm giảm sản lượng điện của đập Đại Phục Hưng. Việc không ký kết thỏa thuận có thể đảm bảo cho Ethiopia nhiều quyền tự chủ về quá trình vận hành của đập, nhiều nước trong hồ chứa để sản xuất điện hơn, nhưng cũng dấy lên nhiều lo ngại về bất ổn khu vực của chính Ethiopia.

AfD là đảng cực hữu ở Đức, được thành lập với gốc rễ là chủ nghĩa hoài nghi châu Âu (Euroskepticism) với những chính sách cực đoan về chủ nghĩa dân tuý, bài hồi giáo (Islamophobia), tích cực chống nhập cư và tị nạn,... Đảng Liên minh Dân chủ Kitô giáo Đức (CDU), cùng với đối tác khu vực ở Bavaria là CSU là liên minh lớn nhất (phổ biến nhất) ở Đức, cùng với nắm 28.5% ghế ở hạ viện, và có đường lối chính trị trung-hữu. Từ năm 2018, CDU thực hiện chính sách không thành lập liên minh và từ chối hợp tác chính thức với đảng cực hữu (AfD) và đảng cực tả (Die Linke) ở Đức. Gần đây, AfD đang có xu hướng phát triển mạnh mẽ, đặc biệt ở vùng Đông nước Đức, giành được khoảng 20% số phiếu (đứng thứ 3) vào năm 2025.

Cộng đồng bản địa (Indigenous communities/people) là các nhóm dân tộc có mối liên hệ lịch sử, văn hóa và lãnh thổ với một vùng đất trước khi bị chiếm đóng hoặc thuộc địa hóa, duy trì bản sắc văn hóa riêng biệt và hiện là thiểu số trong quốc gia của họ. Ví dụ: Aboriginal và Torres Strait Islander (Úc), Native Americans (Mỹ), Māori (New Zealand), First Nations (Canada), Sámi (Scandinavia).

Tại nhiều giải bóng đá vô địch quốc gia ở Đông Nam Á như Thai League 1 (Thái Lan), Malaysia Super League, và Liga 1 (Indonesia), các liên đoàn đang có xu hướng nới lỏng quy định về số lượng cầu thủ ngoại, cho phép các CLB sử dụng nhiều ngoại binh hơn trong thi đấu và đăng ký đội hình. Một vài ví dụ như: + Thai League 1 (Thái Lan): Mỗi CLB có thể đăng ký 7 cầu thủ ngoại, bao gồm 3 cầu thủ quốc tế, 1 cầu thủ châu Á, 1 cầu thủ ASEAN và 2 suất tự do. 5 cầu thủ ngoại có thể ra sân cùng lúc theo hệ thống 3+1+1. + Malaysia Super League: Từ năm 2023, mỗi CLB được phép đăng ký 9 cầu thủ ngoại, với tối đa 5 người ra sân cùng lúc. Các đội hàng đầu thường sử dụng 6–7 ngoại binh trong đội hình chính. + Liga 1 (Indonesia): Từ mùa giải 2023–2024, các đội bóng được đăng ký 6 cầu thủ ngoại, bao gồm 5 cầu thủ quốc tế và 1 cầu thủ từ khu vực ASEAN. Cả 6 cầu thủ này đều có thể ra sân cùng lúc, giúp nhiều CLB sử dụng đội hình nặng ngoại binh.

"Năm 2025, quan hệ giữa Hoa Kỳ với EU và Canada trở nên căng thẳng. Tổng thống Trump áp thuế 20% với hàng EU và 25% với hàng Canada, gây ra các biện pháp trả đũa từ cả hai bên. EU đề xuất thỏa thuận “zero-for-zero” để loại bỏ thuế hàng công nghiệp, trong khi Canada kêu gọi tẩy chay hàng Mỹ. Những bình luận từ phía Mỹ rằng EU ""ăn bám"" và Canada ""nên trở thành một bang của Mỹ"" càng làm gia tăng phản ứng tiêu cực. Trong bối cảnh đó, Canada và EU đẩy mạnh hợp tác. Ngoại trưởng Canada bày tỏ mong muốn thắt chặt quan hệ với châu Âu, và một khảo sát cho thấy 46% người Canada ủng hộ ý tưởng gia nhập EU. Tuy nhiên, nhiều rào cản pháp lý và chính trị vẫn tồn tại, và một bộ phận người dân Canada vẫn coi trọng mối quan hệ với Hoa Kỳ."

Ngày 4/10/2025, bà Sanae Takaichi thắng cử Chủ tịch Đảng dân chủ tự do, đảng đang chiếm đa số ghế trong Hạ viện Nhật. Đây là một sự kiện rất quan trọng, vì ở Nhật, lãnh đạo đảng cầm quyền gần như chắc chắn sẽ trở thành Thủ tướng, do đảng đó có số phiếu đa số trong quốc hội. Nếu trở thành thủ tướng thì bà Sanae Takaichi sẽ trở thành thủ tướng nữ đầu tiên của Nhật. Đây được cho là một sự kiện mang tính bước ngoặt trong phong trào nữ quyền tại Nhật Bản, khi mà sự hiện diện của của phụ nữ trong chính trị tại Nhật rất thấp. Trong năm 2025, chỉ có 2 trên 20 cá nhân là phụ nữ trong nội các chính phủ. Ở Nhật Bản, vai trò truyền thống của phụ nữ trong gia đình (chăm con cái, nội trợ) vẫn thường được coi là mặc định, ảnh hưởng lớn đến cơ hội nghề nghiệp của họ. Bà Sanae Takaichi tuy có khả năng cao là người thủ tướng nữ đầu tiên ở Nhật Bản. Tuy nhiên bà lại là một người khá là truyền thống. Bà thường đưa ra các tuyên bố nhằm phản đối các điều luật thúc đẩy bình đẳng giới như tên họ sau hôn nhân, kế vị trong hoàng gia và hôn nhân đồng giới. Bà cũng hay có những phát ngôn nhấn mạnh vai trò truyền thống của phụ nữ trong gia đình như “vợ tốt”, “mẹ tốt”.

Kênh đào Funan Techno dài khoảng 180 km, nối sông Mekong tại Phnom Penh tới biển vịnh Thái Lan ở tỉnh Kep. Kênh đào này được cho là có sứ mệnh giúp Campuchia thoát khỏi sự phụ thuộc vào các cảng biển của Việt Nam, qua đó tăng tự chủ cho Campuchia trong lĩnh vực Logistic. Hơn nữa kênh đào này được cho sẽ giảm chi phí vận chuyển xuống khoảng hơn 30%, cũng như là sẽ tạo ra nhiều công ăn việc làm và thúc đẩy kinh tế nội địa tại Campuchia Mặc dù kênh đào Funan Techo được kỳ vọng mang lại lợi ích kinh tế lớn, thách thức tài chính vẫn là một yếu tố đáng kể. Với tổng vốn đầu tư khoảng 1,7 tỷ USD, Campuchia hiện phụ thuộc gần như hoàn toàn vào nguồn vốn và kỹ thuật từ Trung Quốc. Tuy nhiên, mức độ cam kết dài hạn của Trung Quốc vẫn gây tranh cãi khi Trung Quốc liên tục chậm giải ngân và có những quyết định không quyết liệt. Ngoài ra, rủi ro tài chính xuất phát từ khả năng chi phí phát sinh vượt dự toán, chậm tiến độ, và sự phụ thuộc vào lợi nhuận thương mại trong tương lai khiến việc hoàn vốn chưa thực sự chắc chắn.

Tư tưởng cấp tiến là những hệ thống niềm tin khác với và có thể mâu thuẫn với các hệ thống niềm tin truyền thống trong quá khứ. Tư tưởng cấp tiến bao gồm nhưng không giới hạn như: nhận thức về vấn đề giới, sự ủng hộ cho quyền của cộng đồng LGBTQIA+, góc nhìn trong các vấn đề chính trị và vấn đề quốc tế,...

- Ám sát ngoài tư pháp (extrajudicial killings) là việc nhà nước cố ý giết một cá nhân mà không qua xét xử hợp pháp. Khi hành động này nhắm vào một cá nhân cụ thể được cho là đe dọa an ninh đặc biệt nghiêm trọng, cách tiếp cận này còn gọi là ám sát mục tiêu (targeted killing). - Theo luật quốc tế, việc sử dụng vũ lực phải tuân theo hai khung pháp lý chính: + Luật Nhân quyền Quốc tế (IHRL): Bảo đảm quyền sống và xét xử công bằng. Ám sát ngoài tư pháp thường bị xem là vi phạm IHRL. + Luật Nhân đạo Quốc tế (IHL): Áp dụng trong xung đột vũ trang. Cho phép tiêu diệt lực lượng đối địch nhưng phải tuân thủ nguyên tắc phân biệt và cân xứng. - Tuy nhiên, khi các quốc gia như Mỹ hoặc Israel thực hiện ám sát mục tiêu bên ngoài vùng chiến sự, tính pháp lý trở nên gây tranh cãi. Ví dụ: + Mỹ tiêu diệt Anwar al-Awlaki (công dân Mỹ, bị cáo buộc là thủ lĩnh al-Qaeda) bằng drone tại Yemen (2011). + Israel ám sát Sheikh Ahmed Yassin, lãnh đạo Hamas, tại Gaza (2004). - Các học giả cho rằng những hành động này có tạo tiền lệ nguy hiểm. Tuy nhiên cũng có những ý kiến cho rằng đây là biện pháp cần thiết để ngăn ngừa khủng bố trong thế kỷ 21 khi mà các cuộc tấn công đe dọa an ninh ngày càng trở nên căng thẳng và khó đoán

Hệ thống bỏ phiếu hiện tại cho phép mỗi cử tri chỉ chọn một ứng cử viên duy nhất, và người có nhiều phiếu nhất sẽ chiến thắng. Trong khi đó, hệ thống bỏ phiếu điểm số (Score Voting) cho phép cử tri chấm điểm cho tất cả các ứng cử viên theo một thang điểm (ví dụ từ 1 đến 5), và người có tổng điểm cao nhất sẽ chiến thắng.

Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) là một hiệp định thương mại tự do giữa 15 quốc gia châu Á – Thái Bình Dương, bao gồm Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Úc, New Zealand và 10 nước ASEAN. Đây là hiệp định thương mại lớn nhất thế giới, có hiệu lực từ năm 2022, tạo ra khu vực thương mại tự do chiếm khoảng 30% GDP toàn cầu và 1/3 dân số thế giới. RCEP nhằm giảm thuế quan, thúc đẩy đầu tư, mở rộng chuỗi cung ứng, và tăng tính gắn kết kinh tế khu vực. Ấn Độ từng tham gia đàm phán RCEP trong nhiều năm, nhưng đến năm 2019 đã tuyên bố rút lui. Lý do chính là lo ngại thâm hụt thương mại gia tăng, đặc biệt với Trung Quốc, nếu mở cửa thị trường theo RCEP. Các ngành nông nghiệp và công nghiệp nhỏ ở Ấn Độ sợ không cạnh tranh nổi với hàng hóa giá rẻ từ nước ngoài. Chính phủ Ấn Độ cho rằng việc tham gia RCEP có thể gây hại.

Trong những năm gần đây, một làn sóng phản kháng nhắm vào tầng lớp giàu có và giới tinh hoa đã lan rộng trong đời sống chính trị và văn hóa đại chúng. Các diễn ngôn này thường phơi bày sự bất công trong phân phối của cải, thách thức quyền lực kinh tế - chính trị, và thúc đẩy thảo luận về công bằng xã hội. Tuy nhiên, chúng cũng mang theo sắc thái quá khích khi biến giới tinh hoa thành đối tượng tập thể của sự phẫn nộ và thù ghét, khiến ranh giới giữa phê phán chính sách và công kích con người trở nên không rõ ràng.