Thư viện Kiến nghị Tranh biện Việt Nam

"Lễ hội chọi trâu truyền thống Đồ Sơn có nguồn gốc từ tín ngưỡng thờ thần Điểm Tước Đại Vương, vị thần của non nước Đồ Sơn, được hình thành và phát triển qua nhiều thế kỷ, lưu truyền từ đời này qua đời khác và trở thành ""món ăn"" không thể thiếu trong đời sống tinh thần, tâm linh của người dân Đồ Sơn Một trong những đặc trưng cơ bản của Lễ hội chọi trâu Đồ Sơn là có sự giao thoa giữa yếu tố văn hóa nông nghiệp đồng bằng với những yếu tố văn hóa của cư dân ven biển, gắn liền với tục thờ cúng thủy thần và nghi lễ chọi, hiến sinh trâu, loài động vật thân thuộc với người nông dân." Tuy nhiên, gần đây những làn sóng kêu gọi bãi bỏ lễ hội này cũng nhận được sự hưởng ứng vô cùng mạnh mẽ.

Đánh đề là hình thức cá cược dựa trên kết quả của xổ số truyền thống. Người chơi chọn các con số mà họ nghĩ sẽ trúng trong kết quả xổ số. Nếu con số họ chọn trùng với kết quả xổ số, họ sẽ nhận được một khoản tiền thưởng nhất định, tùy thuộc vào số tiền đã cược và tỷ lệ cược. Phần lớn người tham gia đánh đề, đa số là người lao động có thu nhập trung bình và thấp, với hy vọng đổi đời và kiếm tiền nhanh chóng. Trong một đường dây đánh đề, có rất nhiều nhóm đối tượng liên quan. Người đánh đề sẽ ghi lại con số mình muốn, viết giấy nợ rồi đưa cho người ghi đề. Người này sẽ thu thập các con số của người dân sau đó đưa cho "cái mẹ", trung gian giữa người chơi và nhà cái, để chia tiền hoa hồng. Nếu người dân không trả tiền đúng hạn, nhà cái sẽ thuê nhóm cho vay nặng lãi, đứng đầu là một kẻ mang danh chủ nợ đến đòi tiền họ.

DRAG (Dress Resembling A Girl - Ăn diện giống con gái) là một nét văn hóa trong cộng đồng LGBT, chủ yếu bao gồm những người đồng tính nam (không phải người chuyển giới) ăn mặc hoán giới thành nữ, trang điểm đậm và thể hiện những đặc điểm nữ tính thường được cường điệu hóa

Sharenting" được ghép từ 2 yếu tố: "Share" (Chia sẻ) và "Parenting" (Làm cha mẹ), đề cập đến hành vi của các cha mẹ thường xuyên chia sẻ nhiều thông tin của con cái lên các nền tảng mạng xã hội, bao gồm nhưng không giới hạn: quá trình trưởng thành, hình ảnh, câu chuyện, sở thích, phương pháp nuôi dạy con, thành tích học tập,...

Các phiên live triệu đô hay phiên live săn sale thường được tổ chức trên các nền tảng chuyên bán hàng như Tiktok, Shopee. Các nhãn hàng sẽ phối hợp cùng các KOLs, Influencers để bán sản phẩm với mức giá chỉ bằng 2/3 hoặc 1/2 giá trị gốc của sản phẩm. Điều này tạo nhiều cơ hội thúc đẩy mạnh mẽ việc mua bán. Mỗi phiên live lớn có thể thu về từ 50-100 tỉ doanh số. Tuy nhiên, việc bán sản phẩm với mức giá rất rẻ đã phá vỡ một số định giá về các mặt hàng trên thị trường.

Tại nhiều quốc gia Đông Nam Á, trước khi chịu sự thuộc địa của các nước phương Tây, văn hóa và tín nghĩa bản địa có nhiều đặc điểm đa dạng về giới như: + Tại Việt Nam, hoạt động hầu đồng được thực hiện bởi “đồng cô bóng cậu” - nữ cải nam trang theo căn các cậu Hoàng và ngược lại, nam cải nữ trang theo căn các thánh Mẫu hay Công chúa. Từ thế kỉ 20, trước ảnh hưởng của văn hóa phương Tây cùng "văn minh, tiến bộ", hầu đồng bắt đầu nhận chỉ trích là mê tín dị đoan. + Các xã hội Philippines tiền thuộc địa tôn kính các nhà lãnh đạo tinh thần Babaylan - được cho là sở hữu tính hai mặt về mặt tinh thần, thể hiện cả năng lượng nam tính và nữ tính. Babaylan có thể là nữ, nam, hoặc người liên giới tính. Những người này được cho là có khả năng triệu hồi linh hồn và các vị thần. Sau khi Đế quốc Tây Ban Nha đánh chiếm, Philippines chịu ảnh hưởng Công giáo, khiến phong tục này bị mai một. Trong khi phương Tây thường được định hình là nguyên mẫu của sự "hiện đại" và "tiến bộ" bởi các "bước tiến" về công nhận quyền LGBTQ+, thì phương Đông, trái lại, thường được hiểu là nơi lạc hậu và chưa phát triển cho quyền của người LGBTQ+. Nhiều học giả cho rằng cách định hình này đang sử dụng cách diễn đạt của chủ nghĩa thực dân.

Vai trò "La bàn đạo đức" trong trận tranh biện đề cập đến việc đánh giá và định hướng tư tưởng, hành vi người xem theo hướng đúng hoặc sai về mặt đạo đức, hướng đến thay đổi trong suy nghĩ hay phản ứng về một vấn đề cụ thể. Một số chủ đề mà VTV đã đóng vai trò “La bàn đạo đức”: chơi game, nhạc "rác", tuân thủ quy định phòng chống dịch thời kỳ Covid-19...

"Yass" là một từ lóng, xuất phát từ cụm từ "Yes, queen" trong cộng đồng LGBT+. Nó được sử dụng để bày tỏ sự ủng hộ, phấn khích hoặc đồng cảm với người khác. Từ này thường được sử dụng để đáp lại những hành động, ý kiến hoặc thành công đáng mừng của ai đó. “Gaslight” là một thuật ngữ xuất phát từ một bộ phim mang tên "Gaslight" (1944). Nó được sử dụng để chỉ một hành vi cố ý đánh lừa người khác bằng cách gây ra sự nghi ngờ vào sự tồn tại của sự thật. "Yasslight" là từ lóng kết hợp giữa “yass” và “gaslight”. Qua đó, “yasslight” chỉ việc khi một người ủng hộ, phấn khích hoặc đồng cảm với người thuộc cộng đồng LGBTQIA+ mặc dù thực tế họ không thật sự cảm thấy hoặc không chân thành trong việc này. Điều này có thể dẫn đến một sự khác biệt giữa những gì người đó thể hiện bên ngoài và cảm xúc thật sự của họ.

"Bức tường phí" (Paywall) là cách nói để chỉ việc thu phí bạn đọc, là hệ thống chặn người đọc trước khi có thể tiếp cận nội dung trên trang web của tờ báo nếu họ không trả một khoản phí nhất định