Thư viện Kiến nghị Tranh biện Việt Nam

In the future, a technology can assess, with 100% accuracy, whether an individual will commit a crime within 10 years. This assessment updates universally at the beginning of each decade, and includes the future charge but no specific details.

Đầu thế kỷ 20, các biện pháp tránh thai bị coi là bất hợp pháp và vô đạo đức tại Mỹ và châu Âu. Margaret Sanger, người tiên phong của phong trào kiểm soát sinh đẻ, đã tuyệt vọng tìm kiếm sự ủng hộ. Để có được nguồn tài trợ và tính chính danh khoa học, bà đã quyết định liên minh với phong trào Thuyết Ưu sinh (Eugenics) – một trào lưu khoa học đương thời tin rằng nhân loại cần "cải thiện nòi giống" bằng cách hạn chế sinh sản ở những người "kém cỏi" (người nghèo, người khuyết tật, dân tộc thiểu số). Sự liên minh này đã giúp hợp pháp hóa thuốc tránh thai thành công, mở ra kỷ nguyên giải phóng phụ nữ, nhưng cũng gián tiếp dọn đường cho các luật triệt sản cưỡng bức tàn nhẫn đối với các nhóm yếu thế trong nhiều thập kỷ sau đó.

Bồi thẩm đoàn (tại các nước sử dụng Thông luật) là một tập hợp thường dân được tòa án ủy nhiệm việc xét xử một vụ án. Nhiệm vụ chính của bồi thẩm đoàn là xem xét và cân nhắc các bằng chứng để tuyên án có tội hay vô tội sau khi nghe công tố viên và luật sư bị cáo dẫn giải và lý luận. Sau đó, thành viên của bồi thẩm đoàn sẽ họp trong phòng kín và thảo luận về vụ việc cho tới khi thống nhất với nhau về việc bị đơn hoặc bị cáo có phải chịu trách nhiệm dân sự hoặc hình sự hay không. Chỉ sau khi có quyết định của bồi thẩm đoàn, căn cứ vào đó thẩm phán mới ra phán quyết và hình phạt. Jury AI là một phần mềm trí tuệ nhân tạo đóng vai trò như bồi thẩm đoàn trong các xét xử tại tòa án. Phần mềm này có các tính năng như hiểu ngôn ngữ tự nhiên, xây dựng phần hỏi đáp, dịch thuật.

Theo Bộ luật Dân sự 2015, việc bồi thường thiệt hại tinh thần áp dụng khi tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm bị xâm phạm. Bồi thường thiệt hại tinh thần trước hết do các bên tự thỏa thuận; nếu không đạt được thì tòa án sẽ quyết định trong giới hạn luật định. Mức bồi thường có trần tối đa tùy loại thiệt hại, thường được tính theo số lần mức lương cơ sở (ví dụ: tối đa 50 lần với xâm phạm sức khỏe, 100 lần với xâm phạm tính mạng). Do đó, số tiền cụ thể không cố định mà phụ thuộc vào mức lương cơ sở tại thời điểm giải quyết và đánh giá của tòa án về mức độ tổn hại.

Nguyên tắc Ưu tiên của Luật Liên minh châu Âu (EU) (Principle of Primacy/Supremacy of EU Law) là nguyên tắc cốt lõi trong hệ thống pháp luật EU, khẳng định luật EU có quyền cao hơn luật quốc gia của các nước thành viên khi có xung đột, đảm bảo luật EU được áp dụng thống nhất và hiệu quả trên toàn khối, được xác lập bởi Tòa án Công lý châu Âu (ECJ) và được các thành viên tôn trọng, dẫn đến việc các cơ quan tư pháp và hành pháp quốc gia phải ưu tiên luật EU hơn luật nội địa.

Vào năm 2022, các cơ quan quản lý không gian mạng Trung Quốc đã ban hành quy định yêu cầu những người sáng tạo nội dung trực tuyến (streamers, influencers) phải sở hữu và xuất trình chứng chỉ chuyên môn hợp pháp cho các nền tảng mạng xã hội trước khi phát sóng hoặc đăng tải nội dung thuộc các lĩnh vực đòi hỏi trình độ chuyên môn cao (ví dụ như y tế, tài chính, luật pháp và giáo dục). Các nền tảng có trách nhiệm xác thực bằng cấp và kiểm duyệt nội dung của những nhà sáng tạo không đủ tiêu chuẩn.

Giả sử các nhà khoa học mới phát triển được một chất gọi là Tus. Đây là một loại thực phẩm nhân tạo dạng bột rất rẻ. Khi hoà tan vào nước và truyền vào người, Tus chứa tất cả các chất dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể người, qua đó cung cấp một chế độ ăn uống hoàn chỉnh mà không cần phải ăn thức ăn.

Đặc quyền vợ chồng (spousal privilege) là một nguyên tắc trong luật thông lệ (common law) cho phép một cá nhân được miễn trừ khỏi nghĩa vụ phải làm chứng chống lại vợ/chồng của mình trước tòa. Điều này bao gồm mọi hình thức lời khai, từ việc làm chứng về tính cách của người kia cho đến những giao tiếp, trao đổi giữa hai vợ chồng trong quá trình hôn nhân.

Các nước châu Phi nhận được khoản vay từ nhiều nguồn khác nhau, mỗi nguồn có những đặc điểm và điều kiện riêng. Các khoản vay từ Trung Quốc chủ yếu tập trung vào các dự án cơ sở hạ tầng quy mô lớn như đường bộ, đường sắt và cảng, những dự án không thể thiếu trong Sáng kiến ​​Vành đai và Con đường (BRI) của Trung Quốc. Các khoản vay này thường đi kèm với ít điều kiện liên quan đến quản trị, nhân quyền và cải cách kinh tế hơn so với các khoản vay từ các tổ chức châu Âu và phương Tây. Chúng thường liên quan đến các công ty và lao động Trung Quốc, điều này có thể hạn chế việc tạo việc làm tại địa phương. Các điều khoản trả nợ cho các khoản vay của Trung Quốc có thể bao gồm các thỏa thuận dựa vào tài nguyên, sử dụng tài nguyên thiên nhiên như dầu mỏ và khoáng sản làm tài sản thế chấp và thường đưa ra lãi suất thấp hơn và thời gian trả nợ dài hơn. Ngược lại, các khoản vay của châu Âu và phương Tây bao trùm nhiều lĩnh vực hơn bao gồm y tế, giáo dục, quản trị và cải cách kinh tế, nhằm mục đích phát triển toàn diện. Các khoản vay này thường đi kèm với các yêu cầu nghiêm ngặt về quản trị, tính minh bạch và cải cách chính sách, thường là một phần của Chương trình điều chỉnh cơ cấu (SAP). Họ cũng khuyến khích việc sử dụng các nhà thầu và lao động địa phương để thúc đẩy nền kinh tế địa phương. Các điều khoản trả nợ đối với các khoản vay của Châu Âu và phương Tây bao gồm sự kết hợp giữa các khoản vay thông thường, khoản trợ cấp và khoản vay ưu đãi, có lãi suất thấp và thời gian ân hạn dài.

Tại nhiều khu vực xung đột hiện nay (như miền Bắc Syria, miền Đông Cộng hòa Dân chủ Congo, Dải Gaza hoặc một số vùng ở Somalia), các tổ chức nhân đạo, chẳng hạn như Médecins Sans Frontières (Bác sĩ Không Biên giới), Hội Chữ Thập Đỏ và các cơ quan của Liên Hợp Quốc, hoạt động với mục tiêu cung cấp viện trợ thiết yếu (ví dụ: lương thực, thuốc men, chăm sóc y tế, nơi ở tạm thời) cho các cộng đồng dân thường dễ tổn thương. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, việc tiếp cận các cộng đồng này có thể bị kiểm soát bởi các lực lượng vũ trang phi chính phủ hoặc không được pháp luật công nhận (như lực lượng nổi dậy, phong trào ly khai, hoặc các tổ chức bị liệt kê là khủng bố). Các nhóm này có thể yêu cầu trả phí, cung cấp tài nguyên hoặc hợp tác dưới một số hình thức để cho phép các tổ chức nhân đạo đi vào vùng lãnh thổ mà họ kiểm soát. Mặc dù Luật Nhân đạo Quốc tế (International Humanitarian Law) cho phép các tổ chức nhân đạo tiếp cận và liên hệ với mọi bên trong xung đột để bảo vệ người dân, nhiều quốc gia (ví dụ: Hoa Kỳ, Anh, Úc) và tổ chức quốc tế (ví dụ: Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, Lực lượng Đặc nhiệm Hành động Tài chính, Liên minh Châu Âu) lại có những quy định nghiêm ngặt cấm cung cấp bất kỳ hình thức hỗ trợ vật chất nào (như tiền, nhiên liệu, phương tiện hoặc dịch vụ) cho các nhóm bị coi là bất hợp pháp, kể cả khi hành động đó có mục đích nhân đạo. Điều này khiến các nỗ lực cứu trợ phải đối mặt với nguy cơ bị hình sự hóa kể cả trong tình huống khẩn cấp.

Các thuật toán tuyên án là một công cụ được sử dụng để tuyên án những người phạm tội. Một lượng lớn dữ liệu sẽ được đưa vào thuật toán (bao gồm độ tuổi của người phạm tội, tội danh và tiền án, tiền sự cùng nhiều yếu tố khác). Thuật toán tổng hợp thông tin này để dự đoán khả năng tái phạm, và đưa ra khuyến nghị về hình phạt cho thẩm phán.

Good Samaritan laws are laws that legally require bystanders to assist those in danger, unless doing so would place them at serious risk. Examples of these include giving first aid assistance to a person who is dying, alerting the authorities if you witness a crime etc.

Giới hạn "Cán cân xác suất" là giới hạn chứng minh thường được sử dụng trong thủ tục tố tụng dân sự. "Cán cân xác suất" có nghĩa rằng một điều gì đó phải có nhiều khả năng xảy ra hơn là không xảy ra, hoặc nói cách khác là khả năng điều đó xảy ra lớn hơn 50%. Giới hạn "Vượt qua nghi ngờ hợp lý" là tiêu chuẩn chứng minh được sử dụng trong thủ tục tố tụng hình sự. "Vượt qua nghi ngờ hợp lý" thường được thoả mãn trong trường hợp sau khi xem xét các chứng cứ, tòa án cảm thấy các chứng cứ của vụ án đều chỉ ra là bị cáo có tội. Sự “cảm thấy” này không thể chỉ là “linh cảm” dựa vào “trực giác”, mà nó phải xuất phát từ bằng chứng đạo lý của con người.