Thư viện Kiến nghị Tranh biện Việt Nam

Quyền tự do ngôn luận là quyền cho phép cá nhân tự do bày tỏ quan điểm, ý kiến, tiếp cận thông tin và truyền đạt tư tưởng của mình trong đời sống xã hội

Sáng 1/3, tình hình Trung Đông leo thang nghiêm trọng sau khi có thông tin lãnh tụ tối cao Iran, Ali Khamenei, thiệt mạng trong một cuộc không kích được cho là do Mỹ và Israel phối hợp thực hiện. Với vai trò là người nắm quyền lực cao nhất trong hệ thống chính trị Iran, ông không chỉ là nguyên thủ tối cao về tôn giáo mà còn là người quyết định các chính sách chiến lược, quốc phòng và định hướng đối ngoại của quốc gia. Vì vậy, việc ông thiệt mạng được nhiều quan chức Iran mô tả như một sự “tử vì đạo”, nhằm củng cố tinh thần đoàn kết và chính danh cho các hành động đáp trả sau đó. Sự kiện này được xem là bước ngoặt lớn, làm bùng phát làn sóng trả đũa dữ dội từ Tehran. Ngay sau đó, Iran đã phóng tên lửa và UAV nhằm vào các căn cứ quân sự Mỹ tại khu vực Vùng Vịnh, đồng thời xuất hiện báo cáo về các vụ nổ gần sân bay và cơ sở hạ tầng tại Dubai (UAE), Bahrain, Doha (Qatar), Jordan và Kuwait. Các hệ thống phòng không trong khu vực đã được kích hoạt khẩn cấp, khiến không phận nhiều nơi bị gián đoạn và hoạt động hàng không bị ảnh hưởng. Chính phủ các nước vùng Vịnh lên án mạnh mẽ các hành động quân sự này, đồng thời kêu gọi kiềm chế để tránh chiến tranh lan rộng.

Lethal autonomous weapons systems (LAWS) - Hệ thống vũ khí tự hành là các hệ thống AI có khả năng lựa chọn và tấn công mục tiêu mà không cần sự can thiệp của con người

The North American model develops young athletes primarily through school and university sports programs. Athletes compete in interscholastic leagues and, at the tertiary level, through the NCAA (National Collegiate Athletic Association), which offers athletic scholarships. Young athletes are typically drafted after graduation and sign professional contracts with teams. The European model develops athletes primarily through sports clubs where players are recruited young, trained by professional volunteers, and may be promoted based on sporting merit, which may result in signing professional contracts in their teens. Young players are typically amateurs and from the grassroots, and training is largely separate from formal education.

"Loại bỏ lãnh đạo" là chiến lược tập trung vào việc loại bỏ các cá nhân lãnh đạo chủ chốt của các tổ chức tội phạm hoặc khủng bố, thường thông qua các biện pháp như ám sát, bắt giữ, bắt cóc hoặc các hoạt động đặc biệt khác được thiết kế để nhắm trực tiếp vào những cá nhân này.

Trong một thế giới tương lai, loài người đang tiến hành một chiến dịch tiêu diệt một nhóm sinh vật đột biến nguy hiểm mang tên “Người Bách”. Để hỗ trợ quân đội, chính phủ phát triển một hệ thống cấy ghép thần kinh mang tên SASA giúp cải thiện thị giác, khả năng ngắm bắn và liên lạc của người lính. Kiệt là một quân nhân xuất sắc, lập nhiều chiến công trong các chiến dịch tiêu diệt Người Bách. Nhờ đó, anh nhận được nhiều huân chương, phần thưởng và địa vị trong quân đội. Trong một nhiệm vụ, hệ thống SASA của Kiệt gặp trục trặc. Anh phát hiện rằng “Người Bách” thực chất là con người, còn SASA được chính phủ sử dụng để thay đổi nhận thức của binh lính, khiến họ nhìn những con người này như những sinh vật gớm ghiếc, từ đó có thể giết họ mà không cảm thấy tội lỗi hay chần chừ. Sau khi phát hiện sự thật, Kiệt bị chính phủ bắt giữ. Anh được đưa ra hai lựa chọn: (1) giữ lại ký ức và chấp nhận bị giam cầm suốt đời; hoặc (2) khôi phục hệ thống SASA, xóa toàn bộ ký ức về sự thật và quay trở lại phục vụ quân đội với tư cách một người lính xuất sắc.

Phương án chuyển giao bắt buộc là biện pháp can thiệp vĩ mô đặc biệt do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) áp dụng nhằm tái cơ cấu các tổ chức tín dụng yếu kém, đang rơi vào tình trạng âm vốn chủ sở hữu, qua đó ngăn chặn rủi ro đổ vỡ dây chuyền và bảo đảm an toàn cho hệ thống tài chính. Theo đó, NHNN sẽ yêu cầu chuyển giao toàn bộ cổ phần của ngân hàng thuộc diện kiểm soát đặc biệt cho một ngân hàng thương mại lớn, có năng lực tài chính và quản trị vững mạnh tiếp nhận với mức giá danh nghĩa là 0 đồng. Một vài ví dụ có thể kể đến như Vietcombank tiếp nhận CBBank hay MBBank tiếp nhận OceanBank. Sau khi hoàn tất chuyển giao, các ngân hàng yếu kém này sẽ được chuyển đổi thành mô hình Ngân hàng TNHH MTV do bên tiếp nhận sở hữu 100% vốn, đi kèm với việc tái định vị thương hiệu để khẳng định sự bảo trợ từ ngân hàng mẹ (ví dụ: CBBank đổi tên thành VCBNeo, OceanBank đổi tên thành MBV). Dù vậy, các tổ chức này vẫn duy trì pháp nhân hoạt động độc lập đặt dưới sự quản lý và điều hành trực tiếp của đơn vị nhận chuyển giao. Đồng thời, toàn bộ tiền gửi của người dân và doanh nghiệp vào các ngân hàng này sẽ được cam kết bảo vệ 100% nhằm tránh tâm lý hoang mang dẫn đến rút tiền ồ ạt. Để bù đắp rủi ro cho bên nhận chuyển giao khi phải gánh vác một tổ chức đang mang lỗ lũy kế lớn, NHNN sẽ cung cấp các cơ chế hỗ trợ đặc thù như: cấp các khoản vay đặc biệt với lãi suất 0%, nới lỏng hạn mức tăng trưởng tín dụng, hoặc miễn giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc cho đến khi quá trình tái cơ cấu hoàn tất.

World Cup 2026 sẽ được đồng đăng cai bởi Mỹ, Canada và Mexico, trong đó Mỹ là quốc gia tổ chức phần lớn các trận đấu. Trước thềm giải đấu, Mỹ đang xem xét áp dụng một chính sách nhập cư đặc biệt, yêu cầu công dân từ một số quốc gia (chủ yếu tại châu Phi và các nước đang phát triển có tỷ lệ ở lại trái phép cao) phải đóng một khoản tiền cọc lên tới 15.000 USD khi xin visa nhập cảnh. Khoản tiền này nhằm mục đích trang trải chi phí an ninh, trục xuất hoặc xử lý pháp lý trong trường hợp cá nhân vi phạm luật di trú. Khoản cọc sẽ được hoàn trả đầy đủ ngay sau khi cổ động viên có xác nhận xuất cảnh khỏi nước chủ nhà đúng thời hạn.

Việt Nam hiện đang theo đuổi một chiến lược tăng trưởng rất tham vọng, đặt mục tiêu đạt mức tăng trưởng GDP tối thiểu 2 chữ số (>10%) mỗi năm giai đoạn 2026–2030 thông qua một loạt chính sách đồng thời như mở rộng tín dụng, đẩy mạnh đầu tư công quy mô lớn, thúc đẩy công nghiệp chế biến - chế tạo và dịch vụ, cũng như chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng dựa trên công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số. Bên cạnh đó, chính phủ còn tập trung cải cách thể chế, cắt giảm thủ tục hành chính và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao nhằm tăng năng suất lao động và nâng cấp vị thế trong chuỗi cung ứng và giá trị toàn cầu. Tuy nhiên, chiến lược này đi kèm nhiều rủi ro đáng kể. Việc dựa nhiều vào tín dụng và đầu tư công làm tăng nguy cơ nợ và bất ổn tài chính trong tương lai. Bên cạnh đó, khi vừa kích thích tăng trưởng vừa phải kiểm soát nền kinh tế, áp lực lạm phát và tỷ giá có thể gia tăng, ảnh hưởng đến chi phí sống và ổn định kinh tế. Cuối cùng, nếu Việt Nam chưa chuyển đổi kịp sang mô hình dựa trên công nghệ và năng suất mà vẫn phụ thuộc vào lao động giá rẻ và xuất khẩu, thì tăng trưởng nhanh hiện tại có thể không những không bền vững trong dài hạn, mà còn tăng nguy cơ phụ thuộc vào đầu tư nước ngoài. Bên cạnh những rủi ro, Việt Nam hiện cũng đạt được nhiều kết quả tích cực, tạo nền tảng cho tăng trưởng. Nền kinh tế duy trì tốc độ tăng trưởng khá cao so với khu vực, cho thấy sức phục hồi và khả năng thích ứng tốt. Xuất khẩu tiếp tục là động lực quan trọng với sự tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, trong khi dòng vốn đầu tư nước ngoài vẫn ổn định nhờ môi trường kinh doanh cải thiện. Đồng thời, chính phủ đang đẩy mạnh đầu tư hạ tầng, chuyển đổi số và cải cách thể chế, giúp nâng cao năng suất và hiệu quả kinh tế.

Rap Việt là chương trình truyền hình thực tế tìm kiếm tài năng âm nhạc dành riêng cho thể loại Rap và Hip-hop, được mua bản quyền từ chương trình The Rapper của Thái Lan. Chương trình do Vie Channel phối hợp cùng Đài Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh sản xuất. Các mùa của chương trình đã thành công rực rỡ, đưa nhạc Rap từ tiểu văn hóa underground ra đại chúng (mainstream).

Các Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs) là bộ 17 mục tiêu toàn cầu do Liên Hợp Quốc đề ra vào năm 2015, nhằm giải quyết những thách thức lớn như nghèo đói, bất bình đẳng và biến đổi khí hậu vào năm 2030. Dựa trên 5 trụ cột (5P) gồm Con người, Hành tinh, Thịnh vượng, Hòa bình và Quan hệ đối tác, SDGs hướng tới một mô hình phát triển toàn diện; tuy nhiên, việc áp dụng một khuôn khổ chung cho mọi quốc gia cũng đặt ra tranh cãi về tính phù hợp, linh hoạt và các đánh đổi giữa các mục tiêu. Việt Nam đứng thứ hai Đông Nam Á về chỉ số SDGs năm 2025, với nhiều tiến bộ trong giảm nghèo, năng lượng sạch và khả năng chi trả. Tuy vậy, các lĩnh vực như môi trường biển, tài nguyên đất và đổi mới sáng tạo - hạ tầng vẫn ở mức thách thức, phản ánh áp lực phải cân bằng giữa tăng trưởng và bền vững.

Xu hướng thúc đẩy ở đây bao gồm nhưng không giới hạn ở các ví dụ như: Bộ giáo dục và Đào tạo ban hành khung nội dung thí điểm giáo dục trí tuệ nhân tạo (AI) cho học sinh từ tiểu học đến trung học phổ thông (khung nội dung yêu cầu học sinh nhận biết, sử dụng và sáng tạo bằng AI qua các cấp học), chính phủ tổ chức hàng loạt các buổi tập huấn sử dụng AI cho các giáo viên ở đô thị cũng như tích cực khuyến khích giáo viên tích hợp AI vào trong quá trình giảng dạy của mình, coi việc sử dụng AI trong giảng dạy và học sinh biết sử dụng AI từ sớm là những mục tiêu quan trọng để đảm bảo bắt kịp bước tiến phát triển của thế giới,...

PactePacted transitions (chuyển đổi có thương lượng) là quá trình chuyển đổi từ chế độ độc tài quân sự sang dân chủ thông qua đàm phán giữa các elites của chế độ cũ (đặc biệt là quân đội) và lực lượng đối lập ôn hòa, nhằm đảm bảo một quá trình chuyển đổi hòa bình, có kiểm soát thay vì lật đổ bằng bạo lực. Những quá trình này thường bao gồm các thỏa thuận chính trị giữa hai bên, diễn ra dần dần để tránh sự sụp đổ đột ngột của nhà nước, đồng thời đi kèm với các điều khoản ân xá (amnesty) dành cho quân đội và quan chức chế độ cũ, đặc biệt liên quan đến các vi phạm nhân quyền. d transitions (chuyển đổi có thương lượng) là quá trình chuyển đổi từ chế độ độc tài quân sự sang dân chủ thông qua đàm phán giữa các elites của chế độ cũ (đặc biệt là quân đội) và lực lượng đối lập ôn hòa, nhằm đảm bảo một quá trình chuyển đổi hòa bình, có kiểm soát thay vì lật đổ bằng bạo lực. Những quá trình này thường bao gồm các thỏa thuận chính trị giữa hai bên, diễn ra dần dần để tránh sự sụp đổ đột ngột của nhà nước, đồng thời đi kèm với các điều khoản ân xá (amnesty) dành cho quân đội và quan chức chế độ cũ, đặc biệt liên quan đến các vi phạm nhân quyền.

Ra mắt vào năm 2008, tự truyện "Bóng" của Nguyễn Văn Dũng (do nhóm Domino chấp bút) ghi dấu ấn là tác phẩm tiên phong tại Việt Nam công khai danh tính của một người đồng tính nam trong bối cảnh xã hội còn nặng nề định kiến. Lớn lên cùng sự miệt thị gắn liền với nhãn dán "đồng cô", nhân vật Dũng đã nội tâm hóa sự kỳ thị ấy thành một bản án "nghiệp quẻ" từ tiền kiếp. Trong nỗ lực tìm kiếm sự thừa nhận, anh phần nào khước từ tính nam, tự định danh là "con vợ" và tìm thấy sự thỏa mãn trong vẻ ủy mị hay các công việc nội trợ; với anh, đó là phương thức duy nhất để một người mang thân phận "bóng" có được sự chở che từ những người đàn ông "thực thụ". Hành trình tình cảm của Dũng thường gắn kết với những thanh niên ngoại tỉnh có hoàn cảnh khó khăn, nơi sự hỗ trợ tài chính và chu cấp vật chất trở thành một "sợi dây xích" tuyệt vọng để trói buộc đối phương. Mỗi khi cảm thấy bị đe dọa bởi sự rời bỏ, nhân vật lại rơi vào các hành vi kiểm soát cực đoan, thậm chí dàn dựng kịch bản báo tử giả để gây áp lực tâm lý lên gia đình người tình. Những mối quan hệ trong tác phẩm hiện lên như một chuỗi bạo lực kéo dài, từ các xung đột thể xác dữ dội đến những trận đánh ghen công cộng đầy bế tắc. Từ trong sự quẩn quanh đó, Dũng nảy sinh trạng thái tâm lý nội tâm hóa bạo lực, coi sự ghen tuông thô bạo và đòn roi là minh chứng cho việc mình còn "được thương". Khi đối diện với sự tan vỡ, anh thường tìm đến các hành vi tự hủy hoại và nỗ lực tự sát như một phản ứng trước nỗi đau tột cùng, đồng thời cũng là công cụ cuối cùng để gây áp lực tình cảm lên người ở lại. Cuốn sách khép lại khi những cuồng si tuổi trẻ dần lắng xuống, được ví von như "bát nước lúc đầu sôi sùng sục, về sau nguội dần". Ở giai đoạn sau của cuộc đời, Dũng trở thành người tư vấn tâm lý cho những gia đình có người thân là gay, với mong mỏi giúp xã hội hiểu đồng tính là hiện tượng tự nhiên để thế hệ trẻ không phải rơi vào "vực thẳm" như anh. Tác phẩm kết thúc bằng hình ảnh nhân vật đối diện với gương, chấp nhận định mệnh về một "chiếc bóng" cô đơn khi về già.

Ngày 28/02/2026, chiến dịch không kích của Mỹ và Israel vào Tehran đã tiêu diệt Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei cùng giới chóp bu của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC). Sự kiện này tạo ra cục diện hai chiều. Một mặt, đòn tấn công đã làm tê liệt đầu não của Cộng hòa Hồi giáo, suy yếu nghiêm trọng hạ tầng hạt nhân và chặt đứt chuỗi cung ứng vũ khí cho các mạng lưới khủng bố khắp Trung Đông. Mặt khác, khoảng trống quyền lực đột ngột lại tạo cơ hội để tàn dư IRGC thâu tóm toàn bộ nhà nước. Nhóm này nhanh chóng biến Iran thành một nền độc tài quân phiệt, dùng thiết quân luật bóp nghẹt các phong trào dân chủ, đồng thời kích hoạt làn sóng trả đũa kinh tế và khủng bố bất đối xứng trên phạm vi toàn cầu.