Thư viện Kiến nghị Tranh biện Việt Nam

Cuối thế kỷ 19 – đầu thế kỷ 20, dưới ảnh hưởng của chủ nghĩa thực dân và hiện đại hóa, các tôn giáo bản địa ở Châu Á (đặc biệt là Phật giáo) đứng trước các phong trào biến đổi sâu rộng với hai khuynh hướng chính. Khuynh hướng phổ biến là khuynh hướng hiện đại, bao gồm nhưng không giới hạn việc: - Giảm bớt các nghi lễ cúng bái, tín ngưỡng dân gian; tập trung vào việc học tập, nghiên cứu giáo lý và kinh điển. - Nhấn mạnh tôn giáo như một hệ thống triết học, đạo đức, có tính logic và phù hợp với khoa học. - Đưa tôn giáo tham gia trực tiếp vào việc mở trường học, làm từ thiện, xuất bản báo chí và các hoạt động xã hội. (Ví dụ: Phong trào Chấn hưng Phật giáo ở Việt Nam, Phật giáo Minh Trị ở Nhật Bản, cải cách của Thiền sư Thái Hư ở Trung Quốc). Ở một vài trường hợp khác, các nhóm tôn giáo địa phương đi theo khuynh hướng bảo tồn hoặc quy nguyên, bao gồm nhưng không giới hạn việc: - Giữ nguyên các nghi lễ truyền thống, hoạt động cúng lễ dân gian và cấu trúc quản lý tâm linh tại các chùa/đền địa phương. - Từ chối việc điều chỉnh giáo lý theo các tiêu chuẩn tư duy hoặc mô hình tôn giáo từ Phương Tây.

Grammy Awards là giải thưởng âm nhạc uy tín nhất thế giới do The Recording Academy tổ chức từ năm 1959. Các hạng mục chung quan trọng nhất gồm Record of the Year, Album of the Year, Song of the Year và Best New Artist. Bên cạnh đó còn có nhiều hạng mục mang tính khu vực như Best African Music Performance, Best Asian Pop Music Performance, các hạng mục Latin (Best Latin Pop Album, Best Música Urbana Album, Best Música Mexicana Album…), Best Reggae Album và Best Global Music Performance. Viện Hàn lâm thu nhận đề cử từ thành viên và hãng đĩa, sau đó các ủy ban chuyên môn sẽ kiểm tra tính hợp lệ và quyết định xếp vào hạng mục phù hợp. Kết quả cuối cùng do khoảng 15.000 Voting Members (ca sĩ, producer, nhạc sĩ…) bỏ phiếu chọn qua hai vòng và được kiểm phiếu độc lập bởi Deloitte.

STEM stands for Science, Technology, Engineering, and Mathematics. It refers to subjects that focus on scientific inquiry, problem-solving, and technical skills, often prioritized in schools for their perceived importance in innovation and careers.

Theo Quyết định số 1091/QĐ-TTg phê duyệt Đề án phát triển công nghệ chiến lược giai đoạn 2026 – 2030, Việt Nam chính thức nâng mục tiêu lọt vào Top 3 quốc gia dẫn đầu Đông Nam Á về nghiên cứu, phát triển và ứng dụng AI. Để hiện thực hóa điều này, Chính phủ triển khai hai sáng kiến hạ tầng và ứng dụng cốt lõi: Kiến tạo 10 "Sếu đầu đàn" công nghệ nội địa: Hình thành ít nhất 10 doanh nghiệp công nghệ chiến lược quy mô lớn (doanh thu trên 1 tỷ USD, trích tối thiểu 3% doanh thu cho R&D, sở hữu bằng sáng chế top 5 thế giới) làm lực lượng nòng cốt nhằm làm chủ tối thiểu 70% công nghệ chiến lược. Hạ tầng và Hệ thống AI đặc thù: Xây dựng thêm ít nhất 5 trung tâm dữ liệu xanh quy mô lớn và phát triển tối thiểu 6 hệ thống AI dựa trên dữ liệu Việt Nam phục vụ các lĩnh vực thiết yếu (tư pháp, tài chính, y tế, giáo dục, nông nghiệp, văn hóa).

"Tại Trung Quốc, việc tham gia của trẻ vị thành niên vào các hoạt động tôn giáo có tổ chức nhìn chung bị kiểm soát và hạn chế ở nhiều mức độ khác nhau. Ở một số khu vực như Tân Cương, các quy định mang tính pháp lý đặt ra lệnh cấm rõ ràng, trong khi tại nhiều địa phương khác, các cơ quan quản lý áp dụng và diễn giải các quy định theo hướng hạn chế sự tham gia của trẻ em. Trong thực tế, các hạn chế này thường được thể hiện qua việc các cơ sở tôn giáo không tiếp nhận người dưới 18 tuổi, cũng như việc trẻ vị thành niên bị ngăn tham gia các hoạt động như lễ nghi tôn giáo, sinh hoạt thờ phượng, lớp học giáo lý hoặc các chương trình đào tạo tôn giáo."

PactePacted transitions (chuyển đổi có thương lượng) là quá trình chuyển đổi từ chế độ độc tài quân sự sang dân chủ thông qua đàm phán giữa các elites của chế độ cũ (đặc biệt là quân đội) và lực lượng đối lập ôn hòa, nhằm đảm bảo một quá trình chuyển đổi hòa bình, có kiểm soát thay vì lật đổ bằng bạo lực. Những quá trình này thường bao gồm các thỏa thuận chính trị giữa hai bên, diễn ra dần dần để tránh sự sụp đổ đột ngột của nhà nước, đồng thời đi kèm với các điều khoản ân xá (amnesty) dành cho quân đội và quan chức chế độ cũ, đặc biệt liên quan đến các vi phạm nhân quyền. d transitions (chuyển đổi có thương lượng) là quá trình chuyển đổi từ chế độ độc tài quân sự sang dân chủ thông qua đàm phán giữa các elites của chế độ cũ (đặc biệt là quân đội) và lực lượng đối lập ôn hòa, nhằm đảm bảo một quá trình chuyển đổi hòa bình, có kiểm soát thay vì lật đổ bằng bạo lực. Những quá trình này thường bao gồm các thỏa thuận chính trị giữa hai bên, diễn ra dần dần để tránh sự sụp đổ đột ngột của nhà nước, đồng thời đi kèm với các điều khoản ân xá (amnesty) dành cho quân đội và quan chức chế độ cũ, đặc biệt liên quan đến các vi phạm nhân quyền.

Trong phạm vi trận tranh biện này, việc gắn liền sản phẩm trí tuệ nhân tạo (AI) với hình tượng nữ giới bao gồm việc gán cho AI giọng nói, ngoại hình, tên gọi, cá tính hoặc sử dụng hình ảnh phụ nữ để đại diện, quảng bá hoặc nhân cách hóa sản phẩm AI. Ví dụ: các trợ lí ảo Siri, Alexa, Cortena mặc định dùng giọng nữ; các robot như Sophia, Erica có avatar nữ, tên nữ, và persona nữ; sản phẩm mắt kính AI Meta Glasses kết hợp với Kylie Jenner, v.v.

Trong phạm vi trận tranh biện này, "có gu" được hiểu là khả năng đánh giá, lựa chọn và thưởng thức các sản phẩm, nghệ thuật, thời trang, ẩm thực hoặc phong cách sống dựa trên những tiêu chuẩn về thẩm mỹ hoặc văn hóa, thay vì chỉ đơn thuần dựa trên giá cả hay mức độ phổ biến.

Nguyên tắc quyền nơi sinh ("jus soli") là một nguyên tắc xác định quốc tịch của một người dựa trên nơi sinh của họ: bạn có quyền có quốc tịch của một quốc gia nếu bạn sinh ra trên lãnh thổ quốc gia đó. Các quốc gia áp dụng jus soli bao gồm Mỹ, Canada, Mexico, v.v. Nguyên tắc quyền huyết thống ("jus sanguinis") là một trong những nguyên tắc cơ bản của Luật Quốc tịch nhiều nước trên thế giới. Nội dung của nguyên tắc này có nghĩa là trẻ em sinh ra có quyền được mang quốc tịch của cha và/hoặc mẹ. Các quốc gia áp dụng jus saguinis bao gồm Việt Nam, Trung Quốc, Nhật Bản, v.v.

Hệ thống vũ khí tấn công tự động (Lethal autonomous weapon systems - LAWS) là hệ thống vũ khí có khả năng nhắm mục tiêu và khởi xướng việc sử dụng vũ lực có khả năng gây chết người mà không cần sự giám sát trực tiếp của con người hay sự tham gia trực tiếp của con người vào việc ra quyết định gây chết người. Theo định nghĩa ở trên, các hệ thống vũ khí bán tự động có thể hiểu là có sự giám sát trực tiếp/tham gia trực tiếp của con người trong việc đưa ra quyết định gây chết người. Mức độ can thiệp của con người trong những cỗ máy (cả tự động và bán tự động) này có thể chia ra như sau: - Bán tự động (con người trong vòng lặp): Các hệ thống, sau khi được kích hoạt, có thể chọn mục tiêu và áp dụng vũ lực – nhưng chỉ khi có sự cho phép của con người. - Tự động có giám sát (con người trong vòng lặp): Các hệ thống, sau khi được kích hoạt, có thể chọn mục tiêu và áp dụng vũ lực mà không cần sự cho phép của con người nhưng được giám sát bởi một con người có thể can thiệp để ghi đè lên hệ thống. - Hoàn toàn tự động (con người ngoài vòng lặp): Các hệ thống, sau khi được kích hoạt, có thể chọn mục tiêu và áp dụng vũ lực mà không cần sự cho phép, giám sát hoặc can thiệp của con người. Ví dụ thực tế của các hệ thống vũ khí tấn công tự động/bán tự động đang được sử dụng bao gồm nhưng không giới hạn: - Hệ thống vũ khí Phalanx (Raytheon – Hoa Kỳ) áp dụng trên biển và trên bộ. Trên biển, nó “tự động phát hiện, đánh giá, theo dõi, tham gia và thực hiện đánh giá tiêu diệt đối với tên lửa chống hạm và các mối đe dọa từ máy bay tốc độ cao”. Trên bộ, Phalanx đánh chặn “tên lửa, pháo và đạn cối trên không trước khi va chạm”. - HARPY (Israel Aerospace Industries – Israel) là một loại vũ khí chống bức xạ tự động hoàn toàn “được trang bị để săn lùng—tìm kiếm mục tiêu trong một khu vực được chỉ định, định vị và nhận dạng tần số của chúng, và tự động theo đuổi một cuộc tấn công từ mọi hướng, ở các cấu hình lặn nông hoặc dốc”. Nói một cách dễ hiểu, đây là một máy bay không người lái (UAV) tự động “bắn và quên” và là một tên lửa được thiết kế để phá hủy các cơ sở radar của đối phương. Nó không cần thông tin tình báo trước về vị trí của mục tiêu trước khi được phóng.

Trong quan hệ quốc tế, mô hình "tiến thoái lưỡng nan an ninh" (nguyên văn: security dilemma) cho rằng chiến tranh xảy ra khi các quốc gia tập trung phát triển khả năng quân sự của mình từ đó, dù cố tính (v.d. răn đe) hay vô tình (v.d. để tăng khả năng phòng thủ), sẽ kích động những quốc gia lân cận cảm thấy bất an và cũng đầu tư vào quân sự của chính mình, dẫn đến một vòng luẩn quẩn chạy đua vũ trang. Mô hình này cho rằng các quốc gia là những quốc gia chủ yếu mong muốn hòa bình và chấp nhận hiện trạng (status quo). Ngược lại, mô hình "răn đe" cho rằng chiến tranh xảy ra khi các quốc gia nhượng bộ và không răn đe hiệu quả các kế hoạch, ý muốn bành trướng và xâm lấn của nhau. mô hình này cho rằng các quốc gia là những quốc gia chủ yếu muốn thay đổi hiện trạng (status quo).

Trong xã hội Nhật Bản, người “bốc hơi” phổ biến đến mức quốc gia này đã sử dụng một thuật ngữ dành riêng cho hiện tượng này – đó là “johatsu”. Các johatsu không biến mất khỏi thế giới này mà chỉ đổi tên họ, nơi sinh sống và công việc. Họ gần như xoá bỏ toàn bộ những gì đã tạo ra trước đó.

Nhật lên kế hoạch triển khai tên lửa phòng không tới đảo Yonaguni, cách Đài Loan khoảng 110 km, trong lúc gia tăng căng thẳng với Trung Quốc. "Quyết định triển khai tên lửa này có thể giúp giảm nguy cơ xảy ra tấn công vũ trang vào đất nước chúng ta. Quan điểm cho rằng động thái này sẽ làm gia tăng căng thẳng khu vực là không chính xác", Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi nói ngày 23/11 khi kết thúc chuyến thăm đảo tiền tiêu Yonaguni

4B is a movement growing among Korean women in response to the relentless sexism, inequality and misogyn in South Korea. 4B is short for saying no to: 1. Dating men 2. Heterosexual relationships 3. Heterosexual marriage 4. Childbirth"

Superpowers include the United States, China, and EU for example. Middle powers include countries such as Brazil, India, Turkey, and Gulf States.