Thư viện Kiến nghị Tranh biện Việt Nam

Innovation policies are government measures designed to encourage new ideas, technologies, and business models, including but not limited to funding for research, grants, regulation changes, public procurement, tax breaks, and support for startups or universities. Large-scale public research programs are big and long-term projects funded and often coordinated by the state, universities, or public agencies. They usually focus on mission-driven goals like clean energy, vaccines, space, infrastructure, or AI safety. Tax incentives are tax reductions or exemptions meant to encourage investment in new businesses. Venture capital (VC) is money invested in early-stage companies that are high-risk but may grow very quickly, VC firms usually provide funding in exchange for equity, meaning they own part of the company.

Theo Quyết định số 1091/QĐ-TTg phê duyệt Đề án phát triển công nghệ chiến lược giai đoạn 2026 – 2030, Việt Nam chính thức nâng mục tiêu lọt vào Top 3 quốc gia dẫn đầu Đông Nam Á về nghiên cứu, phát triển và ứng dụng AI. Để hiện thực hóa điều này, Chính phủ triển khai hai sáng kiến hạ tầng và ứng dụng cốt lõi: Kiến tạo 10 "Sếu đầu đàn" công nghệ nội địa: Hình thành ít nhất 10 doanh nghiệp công nghệ chiến lược quy mô lớn (doanh thu trên 1 tỷ USD, trích tối thiểu 3% doanh thu cho R&D, sở hữu bằng sáng chế top 5 thế giới) làm lực lượng nòng cốt nhằm làm chủ tối thiểu 70% công nghệ chiến lược. Hạ tầng và Hệ thống AI đặc thù: Xây dựng thêm ít nhất 5 trung tâm dữ liệu xanh quy mô lớn và phát triển tối thiểu 6 hệ thống AI dựa trên dữ liệu Việt Nam phục vụ các lĩnh vực thiết yếu (tư pháp, tài chính, y tế, giáo dục, nông nghiệp, văn hóa).

Hiện tại, Việt Nam đang đề xuất ghi nhận các hành vi bạo lực học đường vào hồ sơ cá nhân của học sinh. Hồ sơ này sẽ được xem xét trong quá trình xét tuyển đại học và tuyển dụng việc làm, với thời hạn lưu trữ phụ thuộc vào mức độ và tần suất vi phạm.

Quan niệm “thầy dạy” và “thợ dạy” đề cập đến cách phân biệt giữa một bên là giáo viên được xem như người truyền cảm hứng, giáo dục nhân cách và thực hiện “sứ mệnh cao quý”, và một bên là người chỉ cung cấp dịch vụ giảng dạy như một nghề nghiệp thuần túy để kiếm sống.

Việt Nam hiện đang theo đuổi một chiến lược tăng trưởng rất tham vọng, đặt mục tiêu đạt mức tăng trưởng GDP tối thiểu 2 chữ số (>10%) mỗi năm giai đoạn 2026–2030 thông qua một loạt chính sách đồng thời như mở rộng tín dụng, đẩy mạnh đầu tư công quy mô lớn, thúc đẩy công nghiệp chế biến - chế tạo và dịch vụ, cũng như chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng dựa trên công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số. Bên cạnh đó, chính phủ còn tập trung cải cách thể chế, cắt giảm thủ tục hành chính và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao nhằm tăng năng suất lao động và nâng cấp vị thế trong chuỗi cung ứng và giá trị toàn cầu. Tuy nhiên, chiến lược này đi kèm nhiều rủi ro đáng kể. Việc dựa nhiều vào tín dụng và đầu tư công làm tăng nguy cơ nợ và bất ổn tài chính trong tương lai. Bên cạnh đó, khi vừa kích thích tăng trưởng vừa phải kiểm soát nền kinh tế, áp lực lạm phát và tỷ giá có thể gia tăng, ảnh hưởng đến chi phí sống và ổn định kinh tế. Cuối cùng, nếu Việt Nam chưa chuyển đổi kịp sang mô hình dựa trên công nghệ và năng suất mà vẫn phụ thuộc vào lao động giá rẻ và xuất khẩu, thì tăng trưởng nhanh hiện tại có thể không những không bền vững trong dài hạn, mà còn tăng nguy cơ phụ thuộc vào đầu tư nước ngoài. Bên cạnh những rủi ro, Việt Nam hiện cũng đạt được nhiều kết quả tích cực, tạo nền tảng cho tăng trưởng. Nền kinh tế duy trì tốc độ tăng trưởng khá cao so với khu vực, cho thấy sức phục hồi và khả năng thích ứng tốt. Xuất khẩu tiếp tục là động lực quan trọng với sự tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, trong khi dòng vốn đầu tư nước ngoài vẫn ổn định nhờ môi trường kinh doanh cải thiện. Đồng thời, chính phủ đang đẩy mạnh đầu tư hạ tầng, chuyển đổi số và cải cách thể chế, giúp nâng cao năng suất và hiệu quả kinh tế.

Xu hướng thúc đẩy ở đây bao gồm nhưng không giới hạn ở các ví dụ như: Bộ giáo dục và Đào tạo ban hành khung nội dung thí điểm giáo dục trí tuệ nhân tạo (AI) cho học sinh từ tiểu học đến trung học phổ thông (khung nội dung yêu cầu học sinh nhận biết, sử dụng và sáng tạo bằng AI qua các cấp học), chính phủ tổ chức hàng loạt các buổi tập huấn sử dụng AI cho các giáo viên ở đô thị cũng như tích cực khuyến khích giáo viên tích hợp AI vào trong quá trình giảng dạy của mình, coi việc sử dụng AI trong giảng dạy và học sinh biết sử dụng AI từ sớm là những mục tiêu quan trọng để đảm bảo bắt kịp bước tiến phát triển của thế giới,...

X là một nghệ sĩ độc lập hoạt động ở Việt Nam. X được giới chuyên môn và khán giả đánh giá là có một phong cách âm nhạc độc đáo và khác biệt so với âm nhạc đại chúng, và trong khoảng nửa năm trở lại đây, X đang dần khẳng định được tên tuổi của mình, được mời tham dự một vài lễ hội âm nhạc lớn. Y là một hãng đĩa giải trí lớn, chuyên nghiệp và nổi tiếng. Gần đây, Y liên hệ với X và đưa ra lời mời trở thành nghệ sĩ được quản lý bởi hãng đĩa.

Nguyên tắc quyền nơi sinh ("jus soli") là một nguyên tắc xác định quốc tịch của một người dựa trên nơi sinh của họ: bạn có quyền có quốc tịch của một quốc gia nếu bạn sinh ra trên lãnh thổ quốc gia đó. Các quốc gia áp dụng jus soli bao gồm Mỹ, Canada, Mexico, v.v. Nguyên tắc quyền huyết thống ("jus sanguinis") là một trong những nguyên tắc cơ bản của Luật Quốc tịch nhiều nước trên thế giới. Nội dung của nguyên tắc này có nghĩa là trẻ em sinh ra có quyền được mang quốc tịch của cha và/hoặc mẹ. Các quốc gia áp dụng jus saguinis bao gồm Việt Nam, Trung Quốc, Nhật Bản, v.v.

"Nền kinh tế vừa đủ" là một triết lý kinh tế do cố Quốc vương Bhumibol Adulyadej của Thái Lan khởi xướng, tập trung vào việc đáp ứng vừa đủ các nhu cầu thiết yếu của con người theo hướng bền vững và tự chủ, nhằm đạt được sự hài hòa giữa xã hội, kinh tế, và môi trường. Triết lý này đề cao sự vừa đủ trong tiêu dùng, tức là con người nên sống giản dị, tiêu thụ vừa đủ theo nhu cầu, tránh lãng phí và lòng tham, tăng cường việc chia sẻ và hợp tác trong cộng đồng.

Trong Dự thảo sửa đổi "Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác" công bố mới đây, Bộ Y tế Việt Nam đã đề xuất cho phép cơ sở y tế lấy mô, tạng của người đã đăng ký hiến sau khi họ qua đời mà không cần thêm sự đồng ý của gia đình.

Dưới thời vua Trần Dụ Tông, triều chính rối ren. Vua ham mê tửu sắc, trong triều nhóm quyền gian liên kết hoành hành, bên ngoài giặc giã dấy lên cướp bóc, người dân đói khổ. Nhìn chính sự bê bối, nhà Nho Chu Văn An phẫn nộ. Ông viết Thất trảm sớ dâng vua đề xuất chém 7 tên quyền thần gian nịnh. Tấu sớ của Chu Văn An bị vua Trần Dụ Tông phớt lờ.

Trong hệ thống của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), việc một nước được công nhận là “nền kinh tế thị trường” (Market Economy Status) sẽ ảnh hưởng đến cách các quốc gia khác áp thuế chống bán phá giá đối với hàng hóa từ nước đó. Từ năm 2007, khi Việt Nam gia nhập WTO, nhiều quốc gia đã công nhận Việt Nam là nền kinh tế thị trường, bao gồm các nền kinh tế lớn như Canada, Australia, Nhật Bản, Hàn Quốc, nhưng Mỹ đến nay vẫn chưa công nhận. Nếu Mỹ công nhận Việt Nam là nền kinh tế thị trường, điều này sẽ ảnh hưởng đến quan hệ thương mại song phương, niềm tin chính trị và cách Mỹ xử lý các vụ điều tra chống bán phá giá với hàng hóa từ Việt Nam. Theo pháp luật Hoa Kỳ, Bộ Thương mại sẽ xem xét 6 tiêu chí để quyết định việc công nhận một quốc gia là nền kinh tế thị trường, bao gồm: 1. Mức độ chuyển đổi tiền tệ trong nước. 2. Mức độ tự do trong việc xác định tiền lương thông qua thương lượng. 3. Cơ hội dành cho các công ty nước ngoài tham gia liên doanh hoặc đầu tư. 4. Sự giám sát của chính phủ đối với nguyên vật liệu sản xuất. 5. Mức độ kiểm soát của chính phủ đối với phân bổ nguồn lực, định giá và quyết định sản lượng của doanh nghiệp. 6. Các yếu tố liên quan khác do cơ quan có thẩm quyền xác định.