Moji Motions

Sáng 1/3, tình hình Trung Đông leo thang nghiêm trọng sau khi có thông tin lãnh tụ tối cao Iran, Ali Khamenei, thiệt mạng trong một cuộc không kích được cho là do Mỹ và Israel phối hợp thực hiện. Với vai trò là người nắm quyền lực cao nhất trong hệ thống chính trị Iran, ông không chỉ là nguyên thủ tối cao về tôn giáo mà còn là người quyết định các chính sách chiến lược, quốc phòng và định hướng đối ngoại của quốc gia. Vì vậy, việc ông thiệt mạng được nhiều quan chức Iran mô tả như một sự “tử vì đạo”, nhằm củng cố tinh thần đoàn kết và chính danh cho các hành động đáp trả sau đó. Sự kiện này được xem là bước ngoặt lớn, làm bùng phát làn sóng trả đũa dữ dội từ Tehran. Ngay sau đó, Iran đã phóng tên lửa và UAV nhằm vào các căn cứ quân sự Mỹ tại khu vực Vùng Vịnh, đồng thời xuất hiện báo cáo về các vụ nổ gần sân bay và cơ sở hạ tầng tại Dubai (UAE), Bahrain, Doha (Qatar), Jordan và Kuwait. Các hệ thống phòng không trong khu vực đã được kích hoạt khẩn cấp, khiến không phận nhiều nơi bị gián đoạn và hoạt động hàng không bị ảnh hưởng. Chính phủ các nước vùng Vịnh lên án mạnh mẽ các hành động quân sự này, đồng thời kêu gọi kiềm chế để tránh chiến tranh lan rộng.

"Loại bỏ lãnh đạo" là chiến lược tập trung vào việc loại bỏ các cá nhân lãnh đạo chủ chốt của các tổ chức tội phạm hoặc khủng bố, thường thông qua các biện pháp như ám sát, bắt giữ, bắt cóc hoặc các hoạt động đặc biệt khác được thiết kế để nhắm trực tiếp vào những cá nhân này.

"Đẩy thuyền" (shipping) là hành vi người hâm mộ tưởng tượng hoặc ủng hộ mối quan hệ tình cảm giữa hai cá nhân (người thật hoặc nhân vật hư cấu). Nó có xu hướng lãng mạn hóa các mối quan hệ, diễn giải các tương tác trong đời sống theo hướng tình cảm. Trong bối cảnh đó, văn hóa đẩy thuyền góp phần thúc đẩy việc người hâm mộ chủ động ghép đôi và lan truyền rộng rãi nhiều cặp đồng giới trong cộng đồng fan.

Ali Hosseini Khamenei là một giáo sĩ và chính trị gia người Iran, từng giữ chức Lãnh tụ Tối cao Iran từ năm 1989 cho đến khi bị Israel và Hoa Kỳ ám sát năm 2026.

U.S. Immigration and Customs Enforcement (ICE), hay Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Hoa Kỳ, là một cơ quan hành pháp liên bang Hoa Kỳ, chịu trách nhiệm về thực thi luật nhập cư, bảo vệ an ninh quốc gia và an toàn công cộng. Nhiệm vụ của ICE bao gồm nhưng không giới hạn ở: Bắt và trục xuất người nhập cư trái phép; Quản lý các trại tạm giữ người nhập cư; Điều tra tội phạm xuyên biên giới; v.v. Trong thời gian gần đây, ICE đang gặp phải một làn sóng chỉ trích và phản đối mạnh mẽ, gây ra sự phân cực chính trị mãnh liệt ở nội bộ Hoa Kỳ.

Trong tố tụng hình sự, bằng chứng tâm lý/tâm thần được sử dụng cho nhiều mục đích pháp lý khác nhau. Quan trọng nhất là xác định năng lực chịu trách nhiệm hình sự và năng lực hầu tòa của bị cáo, tức khả năng nhận thức và tham gia tố tụng. Ngoài ra, dạng bằng chứng này còn được dùng làm tình tiết giảm nhẹ, đánh giá nguy cơ tái phạm và khả năng cải tạo. Bằng chứng tâm lý cũng giúp đánh giá độ tin cậy của lời khai và trạng thái tâm thần của nạn nhân trong các vụ án. Để được chấp nhận, các đánh giá này thường phải do chuyên gia được tòa án công nhận hoặc thông qua giám định pháp y tâm thần chính thức.

INFOSLIDE 1: Whalopha là một vùng đất phép thuật cá voi vĩ đại, cung cấp khả năng sử dụng, sản sinh phép thuật cho các sinh vật sinh ra trên mảnh đất này. Tuy nhiên, lượng phép thuật của mỗi cá thể là khác nhau mà không theo bất kỳ quy tắc nào. Regulo là lãnh chúa đời đầu, vô cùng bảo thủ. Ông kiểm soát bằng chế độ chuyên quyền, giới hạn tối đa sự phát triển của phép thuật, bắt buộc tất cả các cư dân không được sử dụng phép thuật. Ai vi phạm sẽ lập tức bị bắt và chịu phạt tù hoặc tử hình. Hình ảnh những người bị bắt hoặc bị tử hình dán tại các bảng thông tin lớn trên phố. Tuy cuộc sống ổn định và kinh tế phát triển cơ bản, nhưng cũng chính nhờ chế độ này mà Regulo kiếm được rất nhiều tiền và có quyền lực gần như là tuyệt đối. Hiểu biết về phép thuật là rất ít ỏi giúp làm tăng thêm sự phụ thuộc của họ vào cấu trúc kinh tế mà Regulo xây dựng. INFOSLIDE 2: Freeria là một pháp sư đặc biệt được sinh ra ngoài hệ thống kiểm soát, được phát triển phép thuật tự do và mạnh mẽ. Ông giải cứu và thu nhập nhiều người bị kết án để xây dựng một lực lượng chiến đấu. Ở tuổi 35, lực lựợng này thành công giết chết và lật đổ Regulo. Bất chấp các cảnh báo, Freeria thiết lập và cổ súy một trật tự mới không còn bất kỳ rào cản nào với sự phát triển phép thuật. Hệ quả là các băng nhóm phép thuật hình thành và chiến tranh liên miên nổ ra. Những người có ít phép thuật bị coi là thấp kém, bị bóc lột, trở thành nhóm yếu thế nhất trong xã hội. Dù có một số nhóm trung lập tồn tại, phần lớn xã hội rơi vào hỗn loạn. 50 năm sau, Whalopha suy tàn: đất đai khô cằn, dân số giảm mạnh, chiến tranh chấm dứt không vì hoà bình mà vì không còn đủ tài nguyên để tiếp tục. "

Ngày 28/02/2026, chiến dịch không kích của Mỹ và Israel vào Tehran đã tiêu diệt Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei cùng giới chóp bu của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC). Sự kiện này tạo ra cục diện hai chiều. Một mặt, đòn tấn công đã làm tê liệt đầu não của Cộng hòa Hồi giáo, suy yếu nghiêm trọng hạ tầng hạt nhân và chặt đứt chuỗi cung ứng vũ khí cho các mạng lưới khủng bố khắp Trung Đông. Mặt khác, khoảng trống quyền lực đột ngột lại tạo cơ hội để tàn dư IRGC thâu tóm toàn bộ nhà nước. Nhóm này nhanh chóng biến Iran thành một nền độc tài quân phiệt, dùng thiết quân luật bóp nghẹt các phong trào dân chủ, đồng thời kích hoạt làn sóng trả đũa kinh tế và khủng bố bất đối xứng trên phạm vi toàn cầu.

"988 Lifeline" là đường dây nóng (hotline) phi lợi nhuận được tài trợ bởi chính phủ Mỹ, với vai trò ngăn chặn tự sát và chăm sóc các khủng hoảng tâm lí bằng việc lắng nghe, thấu hiểu và trò chuyện với những cá nhân có ý định tự sát. Tại đây, họ được giúp đỡ và khuyên nhủ bởi các chuyên gia tâm lí một cách miễn phí và bảo mật thông tin. Tuy nhiên, tính hiệu quả của hotline 988 vẫn còn là chủ đề gây tranh cãi. Năm 2020, Quốc hội Mỹ đã thông qua đạo luật yêu cầu 988 Lifeline phải cung cấp dịch vụ và chuyên gia dành riêng cho những người thuộc cộng đồng thiểu số như LGBTQ, hoặc một số nhóm thiểu số khác. Đạo luật này viết rằng, theo thống kê, người trẻ thuộc cộng đồng LGBTQ có nguy cơ tự sát gấp 4 lần bạn bè đồng trang lứa. Khi gọi điện cho hotline, người dùng có thể bấm phím 3 để được gặp chuyên gia tư vấn dành riêng cho nhóm LGBTQ, là những người được đào tạo và có hiểu biết về vấn đề một số người LGBTQ hay gặp trong cuộc sống (bao gồm nhưng không giới hạn ở khó khăn khi come out với người thân, cảm thấy lạc lõng, cảm thấy bị phân biệt, ...). Năm 2025, chính quyền Trump yêu cầu 988 Lifeline chấm dứt cung cấp dịch vụ riêng biệt cho cộng đồng LGBTQ, và thay vào đó là tập trung nguồn lực để giúp đỡ tất cả người dùng hotline. Bất chấp những chỉ trích từ dư luận, chính quyền Trump cho rằng việc chính phủ tài trợ thêm là quá tốn kém cho ngân sách và tất cả người gọi đến hotline nên được tiếp đón một cách bình đẳng.

ICC (Tòa án Hình sự Quốc tế) là tòa án có nhiệm vụ truy cứu trách nhiệm hình sự cá nhân (không phải quốc gia) đối với các tội nghiêm trọng nhất. Thẩm quyền ICC hiện chủ yếu dựa trên Quy chế Rome; chỉ áp dụng với quốc gia là thành viên hoặc khi tội phạm xảy ra trên lãnh thổ / do công dân của nước thành viên thực hiện, hoặc khi có cơ chế chuyển vụ việc đặc biệt.

"Toà án kiểu mới" - là mô hình xét xử trực tiếp và công khai bằng hình thức livestream qua thiết bị điện thoại và tại nơi công cộng, cho phép mọi công dân theo dõi toàn bộ quá trình xét xử. Hội đồng xét xử sau khi đưa ra bản án sẽ đọc công khai và chiếu lên màn hình chiếu. Mỗi công dân trên 18 tuổi sẽ có một phiếu vote "tán thành" hoặc "không tán thành" Nếu tỷ lệ tán thành chiếm hơn 50% so với số lượng phiếu vote thì bản án đó sẽ được thi hành. Nếu tỷ lệ tán thành bằng hoặc dưới 50% thì hội đồng xét xử sẽ phải tiến hành xem xét hoặc điều tra lại cho đến khi ra "bản án mới" đạt mức tán thành trên 50%. "Bản án mới" bao gồm nhưng không giới hạn việc tăng/giảm hình phạt, tuyên vô tội,...

A jury is a group of citizens selected to listen to the evidence in a trial and deliver a verdict of guilty or not guilty. Defendant is a person who is being accused of a crime in a court of law.

Israel đã châm ngòi xung đột với Iran vào tháng 6/2025. Như một phần trong nỗ lực làm rõ cho hành động tấn công Iran, thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã sử dụng châm ngôn "Women Life Freedom" và tuyên bố rằng xung đột với Iran là một hành động nữ quyền, nhằm hiện thực hoá mục tiêu thay đổi chính quyền tại Iran.